بررسی معنای مراسم برگزار شده در خانه بنکدار در ایام ماه محرم
نویسندگان
1 استادیار، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه سیستان و بلوچستان
doi
10.22059/ijar.2023.357702.459812چکیده
در شهر اصفهان در محلههای قدیمی خانههایی وجود دارد که از دوره قاجار تا کنون مراسم خاصی برای ماه محرم در آنها برگزار میگردد. مردم پیش از نماز صبح، از نیمههای شب در صف طویل میایستند تا نوبت به آنها برسد و وارد منزل بنکدار شوند. در ورودی و درون خانه نقشمایه-هایی ایرانی-اسلامی بر پوش و پرچم دیده میشود، همچنین در مراسم برگزار شده در خانه، علاوه بر حضور پیر در کنار روضه خوان، در انتهای عزاداری تابلوی نقاشی برای لحظهای به نمایش عموم گذاشته میشود، بنابراین پژوهش به دنبال پاسخ به این سوال است که چه ارتباطی میان نقشمایههای موجود در بنا و مراسم اجرا شده و نمایش تابلو وجود دارد؟ هدف از این پژوهش بررسی معنا در مراسم برگزار شده در خانه بنکدار و ارتباط آن با تزئینات موجود و تابلوی نقاشی است. این پژوهش به روش توصیفی-تحلیلی انجام شده و اطلاعات پژوهش به شیوه میدانی و کتابخانهای گردآوری شده است. با توجه به آنکه این مراسم، شامل مراحل مختلفی است و لایههای گوناگون دارد، ابتدا متن توصیف و سپس معنای پنهان در مراسم بررسی شده است. یافتههای پژوهش نشان داد که مردم برای دریافت و درکی از مراسم باید با آماده ورود به آن محل یا مکان گردند؛ لذا نقشمایههای موجود، حرکات نوحهخوان در مجلس و نمایش تابلو، پیام و نشانی از عالم ملکوت را بیان میکند که بدون طی مراحل و درک نقشمایهها، این وصول امکان پذیر نمیشود.