فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

مدیریت مؤثر تنوع زیستی به‌عنوان یکی از عناصر کلیدی در حفظ پویایی و کارایی بوم‌سازگان‌ها، از اهمیت بالایی برخوردار است. در این راستا، استفاده از شاخص‌های تنوع زیستی به‌عنوان ابزارهایی علمی و معتبر برای مطالعه و سنجش این مشخصه، ضروری به‌نظر می‌‌رسد. در پژوهش حاضر، به‌منظور بررسی تنوع گونه‌ای درختی و درختچه‌ای در بخشی از جنگل‌های زاگرس از داده‌های ابرطیفی ماهوارة PRISMA استفاده شد. با هدف توسعة مدل­ها و اعتبارسنجی آنها 79 قطعه‌نمونة زمینی با ابعاد مربعی‌شکل ۴۵×۴۵ متر به روش نمونه‌برداری تصادفی-منظم انتخاب و نوع و تعداد گونه‌ها در هر قطعه‌نمونه برداشت شدند. شاخص تنوع گونه‌ای فیشر-آلفا به‌دلیل استفاده گسترده در مطالعات اکولوژیک، انتخاب و میزان آن در هر قطعه‌نمونه محاسبه شد. تصاویر ماهواره‌ای PRISMA مربوط به خردادماه سال 1403، پس از انجام تصحیح‌های هندسی و رادیومتری، مورد تجزیه‌وتحلیل قرار گرفتند. به‌منظور کاهش نویز و حفظ اطلاعات مفید، از فیلتر ساویتزکی-گولای استفاده شد. همبستگی بین شاخص تنوع گونه‌ای اندازه‌گیری شدة زمینی و باندهای طیفی با استفاده از تحلیل همبستگی پیرسون بررسی شد. مدل‌سازی تنوع گونه‌ای با استفاده از دو روش آماری جنگل تصادفی (RF) و رگرسیون حداقل مربعات جزئی (PLSR) انجام شد. ارزیابی داده‌های اعتبارسنجی نشان داد که هر دو مدل PLSR با 0/54 =R2، 6/15 =rRMSE و RF با 0/53 =R2 ، 6/86 =rRMSE عملکرد تقریباً یکسانی در برآورد شاخص تنوع گونه‌ای فیشر-آلفا داشتند و تفاوت بین آنها از نظر آماری معنی‌دار نیست. نتایج این مطالعه نشان‌  داد که تصاویر ابرطیفی ماهوارة PRISMA ابزاری نوید‌بخش برای برآورد تنوع گونه‌ای جنگل‌های زاگرس هستند.