بررسی خصوصیات ضد‌میکروبی برخی سویه‌های Streptomyces دریایی بر علیه سه بیمارگر گیاهی

نویسندگان

1 استادیار، گروه زیست‌شناسی، دانشکده علوم، دانشگاه فردوسی مشهد

2 دانشجوی سابق کارشناسی ارشد، گروه زیست‌شناسی، دانشکده علوم، دانشگاه فردوسی مشهد

doi
10.22059/jbioc.2017.206254.153
چکیده

در سال­های اخیر، استفاده از متابولیت‎های ثانویه مانند آنتی‌بیوتیک‌ها به ­منظور کنترل زیستی عوامل بیماریزای­ گیاهی مورد توجه قرار گرفته است. این پژوهش با هدف جداسازی، شناسایی و بررسی فعالیت ضدمیکروبی جدایه‌هایی از Streptomyces از دریای عمان علیه سه بیمارگر گیاهی Fusarium oxysporum، Xanthomonas campestris و Erwinia amylovora اجرا شد. سویه‌های Streptomyces روی محیط کشت‌های نشاسته کازیین اگار، گلیسرول گلیسین آگار و نشاسته نیترات آگار در غلظت‌های نمکی متفاوت جداسازی شدند. فعالیت ضدمیکروبی سویه‌ها با استفاده از کشت تقاطعی و اندازه‌گیری هاله عدم رشد در برابر بیمارگرهای گیاهی اندازه­گیری شد. 90% این سویه‌ها قادر به تولید هاله مهارکنندگی رشد در برابر باکتری X. campestris بودند که بالاترین هاله 1±15 میلی‌متر به‌دست آمد. دو سویه 130AC و 275AC برای استخراج ترکیب ضدمیکروبی انتخاب شدند. این سویه‌ها در محیط­های پیش­کشت و تخمیری مختلفی کشت داده شدند. استفاده از محیط‌های تخمیری مختلف نشان می‎دهد که محیط دارای گلیسرول و سویا هاله بازدارندگی را افزایش می­دهد. سویه‌های به‌دست آمده براساس ژن SrRNA16 متعلق به گونه‌هایStreptomyces sp. می‎باشند. جهت استخراج ترکیب ضدمیکروبی از حلال آلی دی‎کلرومتان، کلروفرم و اتیل‌استات استفاده گردید. حلال دی‌کلرومتان در سویه 130 ACو کلروفرم در سویه 275AC با ایجاد هاله مهارکنندگی 21 و 25 میلی‌متر مؤثرتر از سایر حلال‌ها بودند. این مطالعه نشان می‎دهد که برخی جدایه‌های Streptomyces در محیط‎های دریایی کمتر کاوش شده، دارای قابلیت کنترل باکتری‎های بیماریزای گیاهی می‌باشند که می‌توانند مورد استفاده قرار گیرند.