زیباییشناسی کوئیر: از سیاست هویت به سیاست کوئیر به مثابه سیاست مبتنی بر برابری
نویسندگان
1 دانشیار گروه انسانشناسی دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهران
2 دانش آموخته مقطع کارشناسی ارشد، گروه مردم شناسی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه تهران
doi
10.22059/ijar.2022.348858.459775چکیده
این مقاله تأملی بر سویه کوئیر در روششناسیِ نظریه سیاسی ژاک رانسیر است. برای رانسیر، امر سیاسی بیش از هر چیز کنشی زیباییشناختی است که توزیع امر حسی در نظم پلیس و چگونگی مواجهه با جهان را تغییر میدهد. نظم پلیس به مثابه نظم نمادین، نظمی بدنی و فضایی است که از طریق توزیع امر حسی، برخی شیوههای اندیشیدن، گفتن و دیدن و رویتپذیری خاصی را بواسطه بدنها ایجاد میکند. وجه زیباییشناختیِ کنش سیاسی به دلیل نوآوری و گستراندن مرزهای حواس، به باز-توزیع این نظم میپردازد. به منظور درک از چگونگی کنش سیاسی در نفیِ نظم پلیس و هویتهای نمادین به روششناسی نظریه کوئیر و نظریات رانسیر اشاره میشود. سپس، با تأسی از رژیمهای سهگانه هنری رانسیر، الگوی سهگانهای از رژیمهای بدن در مطالعات جنسیت ارائه میگردد تا نشان داده شود که بدن کوئیر به مثابه بدنی زیباییشناختی، ذیل مفهوم بدن بدون اندام (ژیل دلوز و فلیکس گتاری)، چگونه به بدن/سوژه سیاسی مدنظر رانسیر نزدیک میشود. برای درک وجه کوئیر نظریه سیاسی رانسیر و بُعد سیاسی نظریات جودیت باتلر ذیل ایده اجراگری توجه میشود. در ادامه به منظور تحلیل سیاستهای هویت/تفاوت و سیاست کوئیر به تطبیق آرای رانسیر با اکسل هونت (نظریه بهرسمیتشناسی) پرداخته خواهد شد. در پایان، برای روشنساختن بهتر پیوند نظریات رانسیر با سیاست کوئیر به نظریه تأثر و توزیع عواطف و کارکرد آن بر/میان بدنها اشاره میگردد تا از یک سو اقتصاد سیاسی عواطف در نظم پلیس و از سوی دیگر، نحوه و امکان کنش سیاسی توسط فرودستان در برابر این توزیع بررسی گردد.