تأثیر گرد و غبار سیمان بر برخی ویژگیهای شیمیایی خاک تودة گبر-رمس در مجاورت کارخانة سیمان (مطالعة موردی: بندر خمیر، هرمزگان)
نویسندگان
1 گروه احیاء مناطق خشک و کوهستانی، دانشکدة منابع طبیعی، دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج، ایران.
2 گروه مهندسی منابع طبیعی، دانشکدة کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه هرمزگان، بندرعباس، ایران.
3 گروه احیاء مناطق خشک و کوهستانی، دانشکدة منابع طبیعی، دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج، ایران.
4 گروه احیاء مناطق خشک و کوهستانی، دانشکدة منابع طبیعی، دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج، ایران.
5 بخش تحقیقات منابع طبیعی، مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی استان هرمزگان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، بندرعباس، ایران.
doi
10.22059/jfwp.2024.380773.1306چکیده
هدف از این پژوهش، بررسی اثرات انتشار گرد و غبار سیمان بر ویژگیهای شیمیایی خاک تودة گبر-رمس در فواصل مختلف از کارخانة سیمان بود. بدینمنظور در فصل بهار، سه ترانسکت 2000 متری با فواصل 50 متر از یکدیگر در عرصه پیاده شد و در فواصل 0، 500، 1500 و 2000 متری از کارخانة سیمان در پلاتهایی با ابعاد 10×10 متر مربعی نمونة خاک از عمق 30-0 سانتیمتری، از زیر تاج گونة درختی گبر (Hayne (Forssk.) Acacia tortilis) و گونة مرتعی رمس (Moq.) Iljin)Hammada salicornica ) در بندر خمیر واقع در استان هرمزگان برداشت و پس از تجزیة شیمیایی، با استفاده از آنالیز واریانس دوطرفه در سطح 5 درصد آنالیز شدند. بیشترین میزان هدایت الکتریکی در تیمار صفر (6/53 میلیموس بر سانتیمتر) مشاهده شد. درصد کربن آلی، نیتروژن کل، فسفر و گوگرد قابل جذب و ظرفیت تبادل کاتیونی در فاصلة صفر با مقادیر بهترتیب 0/37 درصد، 0/02 درصد ، 9/63 و 22/45 میلیگرم در لیتر و 11/85 سانتیمول بار بر کیلوگرم بهطورمعنیداری کمتر از سایر تیمارها بود (0.05>P). مقدار گوگرد و ظرفیت تبادل کاتیونی، در گونة گبر (22/94میلیگرم در لیتر و 13/42سانتیمول بار بر کیلوگرم) و در گونة رمس (23/65میلیگرم در لیتر و 11/71سانتیمول بار بر کیلوگرم) بود. اثرات متقابل فاصله × گونه نشان داد مقادیر کربن آلی و نیتروژن در فواصل مختلف برای هر گونه متفاوت است، بهطوریکه در فواصل طولانیتر، گونهها کربن آلی و نیتروژن بیشتری نسبت به فاصلههای نزدیکتر دارند (0.05>P).