نقش واسطه‌ای اضطراب امتحان در رابطة بین تنظیم شناختی هیجان و تعلل‌ورزی تحصیلی در دانشجویان دانشگاه فرهنگیان

نویسندگان

1 کارشناسی ارشد روان‌شناسی بالینی، دانشکدة روان‌شناسی و علوم تربیتی، دانشگاه تهران، تهران، ایران

2 کارشناسی ارشد روانشناسی تربیتی، گروه روانشناسی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه آزاد انار، انار، ایران

3 استادیار، گروه روان‌شناسی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران

4 گروه روان‌شناسی، دانشکدة روان‌شناسی و علوم تربیتی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

doi
چکیده

تعلل‌ورزی تحصیلی یکی از مشکلات شایع در بین دانش‌آموزان و دانشجویان است و باید متغیرهای مرتبط با آن شناخته شود. پژوهش حاضر با هدف بررسی نقش واسطه­ای اضطراب امتحان در رابطة بین تنظیم شناختی هیجان و تعلل­ورزی تحصیلی در دانشجویان انجام شد. پژوهش حاضر توصیفی و از نوع مطالعات همبستگی بود. جامعة آماری شامل دانشجویان دانشگاه فرهنگیان شهر ارومیه به تعداد 980 نفر در سال تحصیلی 97-1396 بود که از بین آن‌ها با روش نمونه­گیری در دسترس 212 نفر انتخاب شدند و در این پژوهش شرکت کردند. ابزار گردآوری داده­ها شامل پرسشنامة تعلل­ورزی تحصیلی سولومون و راث‌بلوم (1984)، پرسشنامة اضطراب امتحان ابولقاسمی (1374) و پرسشنامة راهبردهای تنظیم شناختی هیجان گارنفسکی و کرایج (2006) بود. نتایج پژوهش نشان داد راهبردهای سازش‌یافته تنظیم شناختی هیجان با تعلل­ورزی تحصیلی همبستگی منفی و اضطراب امتحان و راهبردهای سازش‌نایافته تنظیم شناختی هیجان با تعلل‌ورزی تحصیلی همبستگی مثبت دارند. نتایج تحلیل مسیر نیز حاکی از نقش واسطه­ای اضطراب امتحان در رابطة بین تنظیم شناختی هیجان و تعلل‌ورزی تحصیلی بود. بر این اساس، تنظیم سازش‌نایافته هیجان و اضطراب امتحان با تعلل­ورزی و افت عملکرد تحصیلی دانشجویان همراه است. بنابراین، متخصصان در زمینة آموزش و کار با بهبود امور تحصیلی باید مداخلات روان‌شناختی را به سمت تنظیم شناختی هیجان و اضطراب امتحان دهند.