بررسی تغییرات زمانی تبخیر- تعرق واقعی و ارتباط آن با دما و بارش در استان آذربایجان شرقی با استفاده از فرآوردة دورسنجی مودیس تررا
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری آب وهواشناسی گروه جغرافیای طبیعی دانشگاه تبریز
2 استاد دانشگاه تبریز
3 دانشیار گروه جغرافیای طبیعی دانشگاه تبریز
4 استاد آب و هواشناسی، دانشگاه اصفهان
doi
10.22059/jphgr.2018.248225.1007157چکیده
بحران آب به همراه اثرهای منفی تغییر اقلیم یکی از دغدغههای بشر در سطح جهانی است. تغییرات بلندمدت فراسنجهای اقلیمی در نتیجة انتشار گازهای گلخانهای تأثیر معنیداری در منابع آب تجدیدپذیر داشته است. در این پژوهش به بررسی تغییرات زمانی تبخیر- تعرق واقعی (ETa) و ارتباط آن با دما و بارش استان آذربایجان شرقی پرداخته شد. برای این کار از دادههای فرآوردة دورسنجی MOD16A2 سنجندة مودیس در بازة زمانی ۲۰۰۰ـ۲۰۱۴ استفاده شد. تفکیک اسمی دادههای بهکارگرفتهشدة سنجندة مودیس 1000 متر است. در این پژوهش، علاوهبر دادههای فرآوردة MOD16A2، دادههای دماهای بیشینه، کمینه، و بارش 11 ایستگاه همدید استان نیز بهکار گرفته شد. هدف از این پژوهش مقایسة مقادیر ETa پایگاه ntsg با دما و بارش استان است. نخست میانگین دادههای رقومی تبخیر- تعرق واقعی استان بر روی 124548 یاخته برآورد شد. سپس، به روش همبستگی و تحلیل رگرسیون پیوند بین دماهای بیشینه، کمینه، و بارش ایستگاههای همدید با تبخیر- تعرق واقعی ارزیابی شد. نتایج نشان داد که همبستگی خطی دماهای بیشینه و دمای کمینه با تبخیر- تعرق واقعی یاختة نمایندة ایستگاهها بهصورت مستقیم و منفی بوده و با افزایش هر C°1 دما، مقدار تبخیر- تعرق واقعی به اندازة 02/0 میلیمتر در روز کاهش مییابد.