بررسی و واکاوی مرکز اسناد و آمار شاهنشاهی پهلوی با تکیه بر اسناد

نویسندگان

1 مدیر واحد سازماندهی اسناد و دیجیتال سازی اطلاعات مرکز اسناد انقلاب اسلامی؛ دانشجوی دکتری ایران‌شناسی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران.

doi
10.30484/ganj.2024.3172
چکیده

هدف: بررسی یکی از مراکز مهم آرشیویِ دورۀ پهلوی دوم (مرکز اسناد و آمار شاهنشاهی) با تکیه بر اسناد.روش / رویکرد پژوهش: پژوهش حاضر با رویکرد تاریخی و به‌کارگیری شیوۀ توصیفی-تحلیلی سعی دارد با استفاده از اسناد و مدارک آرشیوی، یکی از مؤسسات فعّال در سال‌های پایانی حکومت پهلوی را واکاوی کند.یافته‌ها و نتیجه‌گیری: هم‌زمان با تصمیم‌گیری دربارۀ برگزاری جشن بزرگ‌داشت پنجاهمین سال شاهنشاهی پهلوی، مرکزی بانام «مرکز اسناد و آمار شاهنشاهی» در ذیل ستاد این جشن ایجاد شد و در سال 1354، هم‌زمان با گرامی‌داشت سال‌روز کودتای سوم اسفند رضاشاه افتتاح شد. این مرکز در دوران فعالیت خود مدارک مختلفی ازجمله اسناد قوانین و فرمان‌ها، عکس‌ها و اسلایدها، صوت‌ها و فیلم‌ها، بولتن‌ها و گزارش‌ها را جمع‌آوری کرد. پس‌از برگزاری جشن، نظر به نبود مرکز آرشیوی وابسته‌ای به دربار، این مرکز از سال 1356 با هدف جمع‌آوری و حفظ اسناد دستاوردهای حکومت پهلوی به فعالیت ادامه داد. کارکرد اصلی این مرکز، پژوهشی-تبلیغاتی بود و به‌عنوان بازویی ایدئولوژیک در تمامی استان‌های ایران دفاتری داشت.