چگونگی ارزیابی اجرای برنامة جامع صیانت از جنگل‌های شمال کشور در استان گیلان

نویسندگان

1 گروه جنگلداری و اقتصاد جنگل، دانشکدة منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج، ایران.

2 گروه جنگلداری و اقتصاد جنگل، دانشکدة منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج، ایران.

3 گروه جنگلداری و اقتصاد جنگل، دانشکدة منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج، ایران.

doi
10.22059/jfwp.2023.353987.1235
چکیده

یکی از مهم‌ترین دغدغه‌های سیاستگذاران، دستیابی به کم و کیف اهداف سیاست اجرا شده است که سنجش آن از طریق ارزیابی ممکن می‌شود. به‌طوری‌که ارزیابی و نظارت بر اجرای سیاست، نقش به‌سزایی در آگاهی‌بخشی و یادگیری از سیاست و پاسخگویی مجریان دارند و تقویت آن‌ها کمک شایانی به بهبود فرآیند سیاستگذاری، اجرا و رشد دانش سیاستگذاران می‌کند. پژوهش حاضر با بررسی مبانی نظام ارزیابی، اجرای سیاست صیانت از جنگل‌های هیرکانی را در استان گیلان مورد ارزیابی قرار داده است. داده‌ها به روش کیفی و میدانی و ابزار مصاحبة نیمه‌سازمان‌یافته با 20 نفر از کارشناسان ادارة کل منابع طبیعی و آبخیزداری، ادارة کل حفاظت محیط‌زیست و سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی استان گیلان با نمونه‌گیری زنجیری گردآوری شده و از طریق روش تحلیل مضمون مورد بررسی قرار گرفتند. 26 مضمون مرتبط با ارزیابی استخراج شد و تحلیل آن‌ها نشان داد که پس از اجرای برنامة مذکور در استان گیلان، تنها سازمان منابع طبیعی و آبخیزداری به‌ عنوان مجری نسبت به پایش اقدامات صورت گرفته اقدام نموده و ارزیابی فراسازمانی انجام نشده است. ضعف ظرفیت ارزیابی در دستگاه‌های اداری و دیوانی، انحلال سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی کشور در سال‌های گذشته و ضعف همکاری و هماهنگی بین بخشی، به‌ویژه بین ادارة کل محیط‌زیست و ادارة کل منابع طبیعی و آبخیزداری استان گیلان، از دلایل نقص در ارزیابی این برنامه بوده است. ارزیابی اجرای سیاست‌های جنگل بایستی توسط گروه سومی به‌جز مجری و سیاستگذار و براساس روش‌شناسی علمی انجام گردد.