سخن سردبیر: اهمیت گزارش تحقیق
نویسندگان
doi
چکیده
یکی از مراحل پژوهش، نوشتن گزارش پژوهش است. این مرحلهای است که محقق تلاش میکند که یافتههـایش را بـادیگران به اشتراک بگذارَد و اهمیت و نتایج پژوهش خود را به دیگران نشان دهد. به یاد داشته باشیم که بهترین پژوهشهم با گزارش ضعیف، پژوهش خوبی جلوه نمیکند و زحمات و تلاشهای پژوهشگر را برای دیگران نمایـان نمـیسـازد.این مرحله، همانند «سفرهآرایی» است. اگر شما بهترین آشپز باشید و بهترین غذا را هم تهیه کرده باشید، با سفرهآرایـیبد، زحمات خود را هدر میدهید.گزارش پژوهش به دو صورت کتبی و شفاهی صورت میگیرد که هر یک مهارتهای خـود را نیـاز دارد. در ایـنسخن، به گزارش کتبی و نحوه نوشتن آن میپردازیم.گزارش برای انتقال مفاهیم به دیگران است. شاید پژوهش برای خود پژوهشگر روشن باشد؛ امـا گـزارش پـژوهشبرای خوانندگان و شنوندگان نکات مبهم زیادی داشته باشد؛ زیرا به اندازه پژوهشگر با موضوع درگیـر نبـودهانـد. خطـایپژوهشگری که زمان زیادی با پژوهش خود درگیر بوده است، این است که تصور کند موضوع بـرای مخاطبـان پـژوهشهم به همین اندازه روشن است و در نوشتن گزارش پژوهش، سطح دانش تخصصی و زمینه کاری و... مخاطبـان خـود رادر نظر نگیرد. بنابراین نوشتن گزارش پژوهش هم، مانند سایر قسمتهای پژوهش، به مهارتها و دقتهایی نیاز دارد کهبهصورت خلاصه به آنها اشاره میشود:1 .با مخاطب پژوهش ارتباط برقرار کنید. گزارش را به زبان او بنویسـید. بـرای مثـال، در قسـمت خلاصـه وپیشنهادهای اجرایی، سعی کنید از کمترین اصطلاحات تخصصی استفاده کنید.2 .مهارت نوشتن و زیبانویسی را در خود تقویت کنید. از کلمـههـای احساسـی و اغـراقآمیـز دوری کنیـد.مدیریت بازرگانی، 1399 ،دوره 12 ،شماره 3 521واژههایی را که حساسیت خاصی ایجاد میکنند، استفاده نکنید و در نهایت اینکه باید از نوشتن لذت ببرید و اینلذت را هم به خواننده انتقال دهید. جملههای طولانی و عبارتهای بلند، خواننده را خسته کرده و او را به ادامهمطالعه ترغیب نمیکند. زیبا نوشتن و رعایت اخلاق نوشتاری بهمعنای احترام بـه خواننـده اسـت و بـه ارتبـاطخواننده با پژوهش کمک میکند.3 .مقدمه و خلاصه هر فصل را زیبا و تأثیرگذار بنویسید تا خواننده به خواندن آن ترغیب شود. خلاصه فصلیا مقدمه فصل، باید به شکلی باشد که مخاطب را به خواندن فصل بعد علاقهمند کند. مقدمه هـر فصـل مثـلویترین فصل شماست، باید برانگیزاننده باشد. خواننده گزارش پژوهش شما باید حس کند که شما عمیقا درگیرموضوع پژوهش بوده اید و با پزوهش خود زندگی کرده اید و پزوهش جزیی از زندگی شما بوده است.4 .حساسیت اخلاقی داشته باشید. به سرقت ادبی حساس باشید، گاهی ناخواسته ممکن است درگیر آن شوید.رفرنسها باید دقیق باشند. ملاحظات اخلاقی را در خصوص افراد یا سازمانهایی کـه در گـزارش از آنهـا نـاممیبرید، رعایت کنید. با گسترش اینترنت، گزارش پژوهش شما در معرض دید و قضـاوت افـراد بسـیاری قـرارمیگیرد که هم فرصت است و هم تهدید. استفاده از تحقیقات دیگران و رفرنس دادن بـه آن هـا نقطـه قـوتپژوهش شما است نه نقطه ضعف آن.5 .برای طراحی صفحههای گزارش خود وقت بگذارید. برای گزارش خود، از فونتهای مناسب ، زنگ هایمناسب ، تقسیمبندی گزارش به عناوین اصلی و فرعی و نیز، نرمافزارهای مناسـب اسـتفاده کنیـد. اسـتفاده ازجدولها، شکلها و اینفوگرافیکهای مناسب، نهتنها خواننده را خسته نمیکنـد، بلکـه او را بـه ادامـه خوانـدنوامیدارد. به یاد داشته باشید که شما وقت زیادی ندارید تا مخاطبان خود را درگیر متن گـزارش کنیـد. اگـر درصفحههای اول، مقدمه و خلاصه پژوهش نتوانید مخاطب را جذب کنید، آنهـا خوانـدن گـزارش شـما را ادامـهنمیدهند.و بازنویسی 2 ، ترکیب 1 6 .مراحل نوشتن، مثل پیشنویسرا رعایت کنید. حتـی نویسـندگان بـزرگ نیـز 3متنهای خود را بارها بازنویسی میکنند.7 .ویراستاری خوب، به کار شما ارزش میدهد، برای ویرایش متن گزارش، از نرمافزارهای مخصـوص یـا ازویراستار خوب بهره ببرید. به یاد داشته باشید که ممکن است به بهترین پژوهش هم توجهی نشود، مگـر آنکـهمخاطبان نتایج را درک کرده و جذب آن شوند.جدا از توصیههای بالا، نکات دیگری هم وجود دارد، که می توانید برای اطلاعات بیشتر، فصل آخر کتابهای روشتحقیق را مطالعه کنید؛ در این کتابها به نحوه تدوین گزارش پـژوهش پرداختـه مـیشـود، موضـوعاتی کـه معمـولاً درکلاس های درس روش تحقیق به آن توجه کمتری میشود.مهارت گزارشنویسی، برخورداری از تفکر خلاق، استفاده از فناوریهای موجود در گزارشنویسـی و سـازماندهـیجذاب گزارش پژوهش، آن را به گزارش خوشنگاشت تبدیل میکند و میتواند زحمات و تلاشهای شما را برای دیگرانآشکار کند. گزارشهایی که صرفاً به جدولهای آماری و خروجی نرمافزارهای رایانهای محدود میشوند، داسـتان اصـلیپژوهش شما را نمایان نکرده و به ارتباط مؤثر با مخاطبان پژوهش شما منجر نخواهند شد. گزارشی که غلطهـای تـایپیفراوانی داشته باشد، بیدقتی محقق را نشان میدهد و ناخواسته این احساس را به خواننده القا میکند که احتمالاً محقـقدر انجام بخشهای دیگر تحقیق هم بیدقتی کرده و به یافتههای شما شک میکند. مطمئن باشید که با وقـت گذاشـتنبرای گزارش پژوهش خود، ارزش افزوده زیادی برای تلاشهای شما در طول تحقیق، ایجاد خواهد شد.