تبیین چالش‌های قانون انتشار و دسترسی آزاد به اطلاعات از منظر اساتید ارتباطات و اصحاب رسانه

نویسندگان

1 دانشیار گروه علوم ارتباطات، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران (نویسنده مسئول).

2 گروه علوم ارتباطات، واحد اردبیل، دانشگاه ازاد اسلامی، اردبیل، ایران.

3 گروه علوم ارتباطات، واحد اردبیل، دانشگاه آزاد اسلامی، اردبیل، ایران.

4 استادیار گروه حقوق، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران.

doi
10.22054/nms.2020.53887.1010
چکیده

هدف از این مقاله، تبیین چالش‌های قانون انتشار و دسترسی آزاد به اطلاعات در ایران و ارزیابی آن با شرایط حاکم بر جامعه حاضر در ایران است. پرسش این است که آیا در شرایط فعلی جامعه ایرانی، قانون حق دسترسی آزاد به اطلاعات گنجایش و ظرفیت دارد؟ روش این پژوهش از نوع داده بنیاد و با استفاده از تکنیک مصاحبه به شناسایی چالش‌های فراروی اجرایی شدن قانون انتشار و دسترسی آزاد به اطلاعات در ایران پرداخته ‌شده است. جامعه آماری تحقیق صاحب‌نظران، اساتید ارتباطات و اصحاب رسانه است. یافته‌ها منتج به استخراج چهار زمینه اصلی فرهنگ پنهان‌کاری در میان مسئولان سازمان‌ها، سیاست زدگی در میان اصحاب رسانه، شهروندان و بدنه دولت و حاکمیت، شناسایی بسترهای شش‌گانه اجرای قانون و درنهایت محدودیت و ابهامات موجود در قانون انتشار و دسترسی آزاد به اطلاعات شد که با ذات قانون انتشار و دسترسی آزاد به اطلاعات همخوانی ندارد. نتیجه‌گیری پژوهش نشان داد که با آسیب‌شناسی رفتار مقامات عمومی، شهروندان و اصحاب رسانه ضرورت تغییر بازنگری در عملکرد مقامات عمومی، فرهنگ‌سازی در خصوص دسترسی آزاد به اطلاعات و دستیابی به شفافیت اسنادی استاندارد به چشم می‌خورد.