ویژگیهای رویشی و جذب عناصر غذایی و فلزات سنگین نهالهای دوسالۀ سه کلن صنوبر تبریزی در خاک متأثر از آب نامتعارف
نویسندگان
1 موسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور، تهران، ایران
2 موسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور، تهران، ایران
doi
10.22059/jfwp.2021.326271.1173چکیده
با هدف بررسی تأثیر آبیاری با آبهای نامتعارف بر عملکرد نهالهای دوسالۀ سه کلن صنوبر تبریزی، آزمایشی گلدانی بهصورت فاکتوریل در قالب طرح کاملاً تصادفی با دو فاکتور 1. خاک متأثر از نوع آب آبیاری در دو سطح؛ و 2. کلن صنوبر در سه سطح انجام گرفت. پس از دو فصل رویش، تیمار خاک متأثر از آب نامتعارف، افزایش معنیدار (01/0≥ P) ویژگیهای رویشی (قطر و طول ساقه، سطح برگ و زیتودۀ خشک ریشه، ساقه، برگ و کل گیاه)، جذب و تجمع عناصر غذایی اصلی (نیتروژن، فسفر و پتاسیم) و کممصرف (آهن، روی، مس و منگنز) و همچنین فلزات سنگین (نیکل، کروم و سرب) در اندامهای گیاهی نهالهای دوسالۀ سه کلن صنوبر تبریزی را نسبت به نهالهای شاهد (خاک متأثر از آب معمولی) بههمراه داشت. در هر سه کلن صنوبر، بیشترین جذب و تجمع عناصر آهن، مس، نیکل، کروم و سرب در ریشه و عناصر روی و منگنز در برگ اتفاق افتاد. الگوی رفتاری سه کلن صنوبر در جذب و تجمع عناصر غذایی و فلزات سنگین در اندامهای گیاهی تفاوت معنیداری نشان نداد، اما تأثیر کلن بر تولید زیتودۀ خشک معنیدار بود، بهطوری که بیشترین تولید زیتودۀ خشک ساقه، برگ و کل گیاه در نهالهای کلن P. nigra 62/154 تیمارشده با خاک متأثر از آب نامتعارف مشاهده شد. نتایج این پژوهش نشان داد که در جنگلکاریها و زراعت چوب برای تولید زیتودۀ چوبی، میتوان آب نامتعارف را منبع مهمی از آب آبیاری و عناصر غذایی در نظر گرفت. از سوی دیگر، صنوبرها بهمنزلۀ گیاهان پالاینده در خاکهای آلوده ..