بررسی جایگاه «زمان» در اشعار روایی کودکان
نویسندگان
1 دانشگاه پیام نور
doi
10.22099/jcls.2012.421چکیده
کودکان گروه سنی الف (سالهای پیش از دبستان) از نظر درک مفهوم زمان، با دیگر گروههای سنی تفاوت دارند؛ زیرا خردسالان، بهویژه تا شش سالگی، درک کاملی از مقولهی زمان ندارند و در مواردی مانند تخمین طول مدت، درک تفاوت میان گذشته و آینده و توان تشخیص به هم ریختگی نظم زمان، با دشواریهایی روبهرو میشوند. از اینرو، باید در اشعار روایی کودکان، به میزان درک آنان از زمان توجه نشان داد و میان این میزان درک و چگونگی نمایش زمان، هماهنگی برقرار کرد. مقالهی حاضر، کوشیده است تا با توجه به ویژگیهای ذهنی کودکان و مراحل رشد شناختی آنان، عنصر زمان در اشعار روایی کودکان گروه سنی الف (با نمونهگیری از 6 دفتر شعر ناصر کشاورز) پرداخته شود. نتیجهی به دست آمده نشان میدهد که «زمانپریشی» و «شتاب منفی» زمان روایت، از این رو که با رشد ذهنی کودکان از زمان تناسب ندارد، باید با دقت بیشتری در روایت کودکان گروه سنی الف به کار گرفته شود؛ اما «نظم و ترتیب» و «شتاب ثابت» و «شتاب مثبت» روایت، از اینرو که با فضای ذهنی کودکان تناسب بیشتری دارد، میتواند در این دسته از روایتها به کار رود. بررسی و تحلیل زمان روایت در شش دفتر شعر (ویژهی گروه سنی الف) از ناصر کشاورز، این نتیجه به دست آمد که نظم، شتاب ثابت و شتاب مثبت، بیشترین کاربرد را در اشعار وی داشته و از میان این سه، پرکاربردترین شیوه، شتاب ثابت بوده است. واژههای کلیدی: