فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

نظر به جایگاه ویژه قارچ‌های میکوریز در بهبود فیزیولوژی گیاهان میزبان و افزایش مقاومت آن‌ها به تنش‌های محیطی، این تحقیق با هدف روشن ساختن وضعیت همزیستی میکوریزایی درختان بلوط (Quercus sp.) در رویشگاه‌های جنگلی شمال کشور و اثرات زیستی آنها روی بلوط بلندمازو (Q. castaneifolia) در شرایط آزمایشگاهی به اجرا درآمد. بمنظور شناسایی قارچ‌های میکوریزِ همراه درختان بلوط، نوک‌ریشه‌های میکوریزایی درختان جمع‌آوری و ناحیه ریبوزومی قارچی تکثیر و تعیین توالی شد. تجزیه و تحلیل فیلوژنتیکی توالی‌ها به روش بیزی (Bayesian method) صورت گرفت. مجموعاً 217 سیستم ریشه‌ای از شش رویشگاه‌ مورد مطالعه جمع‌آوری و 49 تاکسون از قارچ‌های اکتومیکوریز (شامل 13 جنس Amanita، Boletus، Cortinarius، Hebeloma، Hydnum، Hygrophorus، Inocybe، Laccaria، Lactarius، Lycoperdon، Russula، Scleroderma و Tricholoma) و 4 تاکسون از قارچ‌های میکوریز آرباسکولار (شامل دو جنس Acaulospora و Glomus) در میان آنها شناسایی شد. در گام بعدی، همزیستی ریزقلمه‌های Q. castaneifolia با قارچ‌ میکوریز آرباسکولار Glomus mosseae و اکتومیکوریزHebeloma sinapizans انجام شد. اندازه‌گیری ویژگی‌های فیزیولوژیک، رشد و نیز وضعیت آبی گیاه تلقیح شده در مقایسه با گیاه شاهد نشان داد توسعه همزیستی اکتومیکوریزایی روی گیاهچه‌های بلوط موجب افزایش معنی‌دار بیومس ساقه، بیومس، سطح و کلروفیل برگ و نیز بهبود محتوای آبی گیاهچه‌ها شد؛ در حالی که شواهدی از تاثیر مثبت معنی‌دار تلقیح قارچ میکوریز آرباسکولار به گیاهچه‌های بلندمازو به دست نیامد. بنابراین با توجه به بهبود وضعیت آبی، افزایش رشد و بیومس و اصلاح خصوصیات فیزیولوژیکی گیاه تلقیح شده با قارچ اکتومیکوریز، می‌توان برقراری این تعامل را راهکاری مناسب‌تر جهت افزایش موفقیت نهال‌کاری در برنامه‌های احیائی جنگل‌های بلندمازو معرفی نمود.