توسعۀ مشارکتی محلۀ فرحزاد تهران به عنوان تفرجگاه و مقصد گردشگری: بستر و موانع
نویسندگان
1 دانشیار دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهران
2 کارشناسی ارشد برنامهریزی گردشگری دانشگاه تهران
doi
10.22059/ijar.2015.59087چکیده
در این مقاله، بستر و موانع توسعۀ مشارکتی یکی از تفرجگاههای اصلی و محلات سیاحتی تهران، موسوم به فرحزاد، مورد تحلیل قرار میگیرد. طی مقاله، نخست وضعیت فرحزاد از منظر سکونت/ محیط مصنوع، ویژگیهای اجتماعی و گسترش کسبوکارهای خدماترسان جهت بازدیدکنندگان توصیف و ذینفعان اصلی توسعه محله شناسایی میشود. سپس، بستر و موانع توسعه فعالیتهای تفرجی و سیاحتی در فرحزاد در دو محور عملیاتی- ساختاری و اجتماعی- فرهنگی مورد توجه قرار میگیرد. بدین منظور، هم برنامههای تهیهشده توسط بخش عمومی جهت فرحزاد و هم دیدگاههای ذینفعان مختلف در مورد بستر و موانع مشارکت تحلیل میشود. روشهای بهکارگرفتهشده جهت مطالعه حاضر مشتمل بر تحلیل طرحها و دادههای موجود، مشاهده و نیز مصاحبههای نیمهساختارمند با بازدیدکنندگان، ساکنان، دستاندرکاران برنامهریزی و دیگر ذینفعان بوده است. نتایج تحلیل برنامههای تهیهشده جهت فرحزاد که در لفظ و ظاهر بر ماهیت سکونتی- گردشگری محله تأکید میورزند، حاکی از کمتوجهی به جنبههای اجتماعی توسعه و به ویژه مشارکت جماعت محلی است. همچنین، بر پایۀ مصاحبهها و مشاهدات، سطح پایین آگاهی، انسجام و همبستگی اندک، ناهماهنگی میان اهداف و تمهیدات نهادهای بخش عمومی و مشکل مالکیت امکان مشارکت محلی را، از جمله در توسعۀ فعالیتهای تفرجی و سیاحتی، کاهش داده است.