تصحیح هندسی تصاویر ماهواره‌ای با استفاده از توابع کسری بهینه‌سازی‌شده به‌وسیلة الگوریتم کلونی مورچه‌ها

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری فتوگرامتری، دانشگاه صنعتی خواجه نصیرالدین طوسی

2 استادیار گروه فتوگرامتری و سنجش از دور، دانشگاه صنعتی خواجه نصیرالدین طوسی

3 دانشیار گروه فتوگرامتری و سنجش از دور، دانشگاه صنعتی خواجه نصیرالدین طوسی

doi
چکیده

در غیاب داده‌های افمریز ماهواره و مدل سنجنده، تبدیلات غیرپارامتریک نظیر مدل توابع کسری از مهم‌ترین و پرکاربردترین انواع مدل‌های ریاضی در جوامع فتوگرامتری و سنجش از دور به‌شمار می‌آیند. وابستگی این مدل‌ها به تعداد زیادی نقاط کنترل زمینی، مشکلات عددی موجود در حل آنها و مشکل انتخاب ترم‌های سازندة ساختار تابع کسری را می‌توان از ضعف‌های عمدة این روش برشمرد. ازآنجاکه ضرایب در توابع غیرپارامتریک دارای تفسیر و معنای فیزیکی مشخصی نیستند، در روش‌‌‌‌‌‌های معمول کلیة ترم‌‌‌‌‌‌ها وارد فرایند محاسباتی می‌شوند و خطای وابستگی میان ترم‌‌‌‌‌‌ها ایجاد می‌کنند. در پژوهش حاضر، الگوریتم کلونی مورچه‌‌‌‌‌‌ها برای بهینه‌‌‌‌‌‌سازی توابع کسری مناسب‌سازی ‌شد و از الگوریتم ویژه‌‌‌‌‌‌سازی‌شده به‌منظور یافتن ترکیب بهینة ترم‌‌‌‌‌‌ها در ساختار توابع کسری استفاده گردید. الگوریتم مذکور، روی سه تصویر در سطوح تصحیح هندسی مختلف با ترکیب‌‌‌‌‌‌های گوناگونی از نقاط کنترل و نقاط چک مستقل در سه سیستم مختصات زمینی UTM، CT و ژئودتیک و بدون نرمال‌‌‌‌‌‌کردن مختصات‌‌‌‌‌‌های زمینی و تصویری آزمون شد. نتایج آزمون‌‌‌‌‌‌های تجربی نشان دادند که الگوریتم ویژه‌‌‌‌‌‌سازی‌شدة کلونی مورچه‌‌‌‌‌‌ها در پژوهش حاضر از نظر تعداد ترم‌‌‌‌‌‌ها و دقت موقعیت مکانی قابلیت بالایی دارد. نتایج نشان دادند که استفاده از سیستم مختصات CT برای فضای زمین، نتایج بهتری را از نظر دقت و نحوة همگرایی الگوریتم به توابع کسری بهینه به‌دست می‌دهد. نتایج برای تصاویر مختلف و حتی تصاویر خام با استفاده از چهار نقطة کنترل، دقت زیرپیکسل را نشان داد.