تبیین مدل جهان‌شمول نظام ولایی؛ براساس گفتمان حکومت جهانی اسلام امام خمینی‌ (ره)

نویسندگان

1 استادیار دانشکده‌ی معارف اسلامی و مدیریت دانشگاه امام صادق(ع)

2 دانشجوی دکتری مدیریت دولتی دانشگاه امام صادق(ع)

doi
چکیده

بر اساس گفتمان «حکومت جهانی اسلام» که توسط امام خمینی‌(ره) مطرح‌شده است، منازعه‌ی اساسی نه میان دولت‌ها با منافع و اهداف متفاوت، بلکه میان مستکبرین ازیک‌طرف و مستضعفین جهان از طرف دیگر است. این گفتمان مرزهای سنتی اندیشه‌ی تقابل «اسلام و کفر» را توسعه داده و به‌جای آن اندیشه‌ی «اسلام ناب محمدی(ص) و اسلام آمریکایی» را طرح می‌کند. در این گفتمان، جبهه‌ی جهانی مستضعفین عالم -که اعم از امت مسلمان است- با برقراری وحدت در میان خود، در برابر جبهه‌ی جهانی مستکبرین ـ که آن‌هم اعم از دنیای کفر بوده و حتی برخی از سران مرتجع کشورهای اسلامی را هم دربر می‌گیرد ـ مطرح می‌شود.     این مقاله درصدد است تا چگونگی تبیین جهان‌شمول نظام ولایی («اصل ولایت») برای تمامی جوامع اعم از مسلمان و غیرمسلمان را ارائه کند. بدین منظور تلاش شده است تا گفتمان «حکومت جهانی اسلام» و ویژگی‌های آن، از فرمایشات حضرت امام خمینی‌(ره) استخراج شود. بر اساس مدل به‌دست‌آمده «اصل ولایت» در سطوح مختلف قابل تحقق است: ولایت امام معصوم(ع) علیه‌السلام، ولایت‌فقیه و ولایت حاکم عادل؛ هرچند شکل کامل آن فقط در جامعه‌ای که مبتنی ‌بر اصول جهان‌بینی اسلامی است محقق خواهد شد.