«ارزش‌گذاری موضوعات» روشی قرآن‌بنیان در غرض‌شناسی؛ مطالعه موردی سوره عادیات

نویسندگان

1 استادیار ، علوم قرآن و حدیث، حکیم سبزواری، سبزوار، ایران

doi
10.22034/ksiu.2024.98.121
چکیده

هدف: غرض‌شناسی در مطالعات تدبّری، مهم‌ترین و دشوارترین تلاش شمرده می‌شود. این مهم از روشهای گوناگون به دست می‌آید که «ارزشگذاری موضوعات»، روشی درون‌سوره‌ای، مستحکم و شفاف است و با ابتنای بر محتوای سوره و اصالت این محتوا، از اعتبار بالایی برخوردار است. منظور از ارزشگذاری، تعیین اهمیت و جایگاه موضوع در سوره است. روش: این پژوهش با استفاده از روش توصیفی- تحلیلی و تمرکز بر متن سوره، نخست سوره را موضوع‌یابی و پس از جمع‌بندی موضوعات در دسته‌ها و سیاقها، با استفاده از قواعد «حذف» و «تجمیع»، غرض سوره را رو می‌کند. یافته‌ها و نتیجه‌گیری: خروجی روش «ارزشگذاری موضوعات» نشان می‌دهد که «غفلت انسان از افشا شدن نهانها و آگاهی خداوند به وضعیت انسان در روز قیامت، مایۀ ناسپاسی انسان!» غرض و پیام اصلی سورۀ عادیات است.