تاثیرآموزش زیست شناسی مبتنی بر رویکرد سازنده‌گرایی بر خودکارآمدی و انگیزه پیشرفت تحصیلی دانش‌آموزان

نویسندگان

1 استادیار، گروه زیست‌شناسی، دانشکدة علوم پایه، دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران

2 استاد، گروه زیست‌شناسی، دانشکدة علوم پایه، دانشگاه ارومیه، ارومیه، ایران

3 استاد، گروه روان‌شناسی، دانشکدة ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه ارومیه، ارومیه، ایران

doi
چکیده

یکی از دلایل وجود استرس و عدم موفقیت دانش‌آموزان، خودکارآمدی پایین و نداشتن انگیزة پیشرفت است. بر این اساس، هدف مطالعة حاضر بررسی تأثیر آموزش زیست‌شناسی مبتنی بر رویکرد سازنده‌گرایی برخودکارآمدی و انگیزة پیشرفت تحصیلی دانش‌آموزان بود. روش پژوهش از نوع نیمه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون ـ پس‌آزمون با گروه کنترل بود. جامعة آماری شامل کلیة دانش‌آموزان پسر سال دوم رشتة تجربی دبیرستان شهرستان سلماس (432 نفر) در سال تحصیلی 97ـ96 بود. نمونه‌گیری به روش تصادفی خوشه‌ای چندمرحله‌ای انجام گرفت. به این ترتیب، از میان 10 دبیرستان‌ شهرستان سلماس، ابتدا یک دبیرستان به صورت تصادفی ساده انتخاب شد. سپس، از بین کلاس‌های دوم تجربی این دبیرستان، دو کلاس دوم تجربی ( هرکلاس 26 نفر)، انتخاب و در مرحلة بعدی به روش کاملاً تصادفی درگروه‌های آزمایش و کنترل قرار گرفتند. هر دو کلاس به آزمون‌های خودکارآمدی شرر، و انگیزة پیشرفت تحصیلی هرمنس پاسخ دادند. گروه آزمایش تدریس مبتنی بر رویکرد سازنده‌گرایی و گروه کنترل تدریس سنتی را به مدت 16 جلسة 90 دقیقه‌ای تجربه کردند. پس از اتمام جلسات آموزش، آزمون‌ها مجدداً برای هر دو گروه اجرا شد. داده‌های حاصل با آزمون آماری کوواریانس تحلیل شد. یافته‌ها نشان داد تدریس با رویکرد سازنده‌گرایی موجب افزایش معناداری در خودکارآمدی و انگیزة پیشرفت تحصیلی گروه آزمایش نسبت به گروه کنترل شده است (05/0>P). بنابراین، می‌توان نتیجه گرفت که تدریس با رویکرد سازنده‌گرایی، خودکارآمدی و انگیزة پیشرفت دانش‌آموزان را افزایش می‌دهد. با توجه به نتیجة پژوهش، به دبیران زیست‌شناسی توصیه می‌شود از رویکرد سازنده‌گرایی در فرایند تدریس درس زیست‌شناسی استفاده کنند.