بررسی و پیشنهاد روش کارا به‌منظور سرمایه‌گذاری و تأمین مالی در تولید صیانتی نفت کشور ایران

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری مدیریت قراردادهای بین‌المللی نفت و گاز، گروه اقتصاد انرژی، دانشکدۀ دانشکده معارف اسلامی و اقتصاد، دانشگاه امام صادق(ع)، تهران، ایران.

2 دانشیار گروه اقتصاد و مدیریت انرژی، دانشکدۀ نفت، دانشگاه صنعت نفت، تهران، ایران

doi
10.22084/aes.2024.28360.3635
چکیده

به‌منظور صیانت از مخازن نفت و گاز و جبران کاهش سطح تولید سالانۀ آن‌ها، تعریف و اجرای پروژه‌های نگه‌داشت و افزایش انجام می‌گیرد. تأمین منابع مالی موردنیاز این پروژه‌ها، حفظ سطح تولید و به‌تبع آن درآمدهای نفتی و هم‌چنین تأمین انرژی موردنیاز کشور را به‌همراه خواهد داشت. به شکل متعارف تأمین مالی پروژه‌ها صنعت نفت از طریق منابع داخل شرکت و سرمایه‌گذاری است. در سال‌های اخیر به‌دلیل ناکافی بودن منابع مالی داخلی شرکت و محدودیت‌های ناشی از اعمال تحریم‌های ظالمانه علیه کشور، روش‌های تأمین مالی مختلفی برای پروژه‌های بالادستی نفت پیشنهاد و به‌کار گرفته شده است. هدف از انجام این پژوهش انتخاب روش مطلوب سرمایه‌گذاری و تأمین مالی پروژه‌های نگه‌داشت و افزایش تولید از میان روش‌های موجود است. بدین‌منظور پس از تشکیل پنل خبرگان و شناسایی روش‌های قابل‌استفاده جهت تأمین مالی پروژه‌های موردمطالعه، با بهره‌گیری از روش تحلیل مضمون معیارهای انتخاب روش مناسب تأمین مالی شناسایی و در ادامه وزن‌دهی و رتبه‌بندی روش‌های تأمین مالی با استفاده از روش‌های بهترین و بدترین معیار و تاپسیس انجام‌گرفته است. از مجموع هشت معیار شناسایی شده در این تحقیق، ریسک‌پذیری تأمین‌کنندۀ منابع مالی، انطباق زمان بازپرداخت با جریان نقدی خروجی و انعطاف‌پذیری پذیرش تضامین به‌ترتیب بالاترین وزن‌های نسبی و معیارهای افق سرمایه‌گذاری، انطباق زمان پرداخت منابع مالی با دورۀ ساخت پروژه، زمان دسترسی به منابع مالی، حجم مالی قابل تأمین، هزینۀ تأمین مالی به‌ترتیب وزن‌های نسبی کمتری را داشتند. درنهایت از بین منابع شناسایی شده جهت تأمین مالی پروژه‌های نگه‌داشت و افزایش تولید میادین نفت و گاز، تأمین منابع مالی از طریق صندوق پروژه، منابع داخل شرکت و اوراق صکوک به‌ترتیب به‌عنوان روش‌های برتر و صندوق توسعۀ ملی و وام‌های بانکی در اولویت‌های بعدی قرار گرفتند.