مدل شایستگی ها و توانایی های مدیران میانی آموزش و پرورش: پژوهشی آمیخته

نویسندگان

1 دکتری مدیریت آموزشی، دانشگاه تهران، تهران، ایران

2 استادیار، گروه مدیریت، دانشکده مدیریت و حسابداری، پردیس فارابی دانشگاه تهران، قم، ایران

3 استاد، گروه مدیریت، دانشکدة مدیریت و حسابداری، پردیس فارابی دانشگاه تهران، قم، ایران

4 کارشناسی ارشد مدیریت آموزشی، دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی، تهران، ایران

5 دانشجوی دکتری مدیریت آموزشی، دانشکدة روان‌شناسی و علوم تربیتی، دانشگاه تهران، تهران، ایران

doi
چکیده

هدف پژوهش حاضر طراحی مدل شایستگی مدیران میانی آموزش ­و ­پرورش برای استفاده در کانون ارزیابی بود. این پژوهش از نوع آمیخته (کیفی– کمی) بود. ابتدا در مرحلة کیفی مطالعة اکتشافی انجام گرفت و رویکرد پژوهش قیاسی- استقرایی بوده است. روش پژوهش در بخش کمی توصیفی و طرح پژوهش همبستگی از نوع مدل‌ساری معادلات ساختاری است. جامعة پژوهش در بخش کیفی، همة صاحب‌نظران، استادان و مدیران ارشد حوزة منابع انسانی در آموزش ‌و پرورش بود که با روش نمونه‌گیری گلوله­برفی با 22 نفر از صاحب‌نظران مصاحبه شد و در قسمت دلفی 25 نفر انتخاب شدند. جامعة آماری در مرحلة کمی همة مدیران ارشد و میانی ادارة آموزش ­و ­پرورش شهر تهران بودند که با روش نمونه‌گیری خوشه‌ای 462 نفر به‌عنوان نمونه انتخاب شدند. ابزار پژوهش در مرحلة کیفی مصاحبة نیمه­ساختار و در مرحلة کمی پرسشنامة محقق­ساخته بود. برای تحلیل اطلاعات در قسمت کیفی از ­روش کدگذاری باز و محوری و تحلیل دلفی و در قسمت کمی از روش‏های تحلیل توصیفی، تحلیل همبستگی و تحلیل عاملی تأییدی مرتبة ­دوم استفاده شد. نتایج نشان داد مؤولفه­های مدل شایستگی مدیران میانی آموزش ­و ­پرورش برای استفاده در کانون ارزیابی عبارت‌اند از شایستگی دانشی، شایستگی حرفه­ای، ویژگی­های شخصیتی، شایستگی اجرایی، شایستگی رهبری و هدایت، شایستگی ارتباطات و شایستگی ادراکی. در بخش کمی نیز برای برآورد نتایج تحلیل عاملی تأییدی مرتبة ­دوم با رویکرد ماتریس کوواریانس اعتبار مدل را تأیید کرد.