تحلیل کیفی چالشهای مدیریت سرمایۀ انسانی در خبرگزاریهای ایرانی
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری، گروه مدیریت رسانه، پردیس بینالمللی کیش، دانشگاه تهران، کیش، ایران.
2 دکتری، گروه مدیریت منابع انسانی، پردیس بینالمللی ارس، دانشگاه تهران، تبریز، ایران.
doi
10.22059/mmr.2026.412515.1257چکیده
هدف: از آنجا که پایۀ صنعت رسانه بر تولید محتوا استوار است و کالاهای رسانهای ماهیتی اطلاعاتی، خلاقانه و وابسته به توان حرفهای تولیدکنندگان محتوا دارند، چگونگی تعامل مدیریت خبرگزاریها با نیروی انسانی، میتواند بر کیفیت خبر، اعتبار سازمان رسانهای و توان رقابتی آن اثر مستقیم بگذارد. هدف پژوهش حاضر، آسیبشناسی چالشهای مدیریتی خبرگزاریهای ایرانی در تعامل با سرمایۀ انسانی و شناسایی مهمترین مقولههای مسئلهساز در این حوزه است.روش: این پژوهش با رویکرد کیفی اجرا شده است. دادههای پژوهش از طریق مطالعه اسنادی، مشاهده و تحلیل نظری و مصاحبههای نیمهساختیافته با مدیران، خبرنگاران ارشد و دبیران سرویس خبرگزاریهای ایرانی گردآوری شد. نمونهگیری تا دستیابی به اشباع نظری ادامه یافت و دادههای حاصل از مصاحبهها پس از پیادهسازی، از طریق کدگذاری سهمرحلهای باز، محوری و گزینشی تحلیل شدند.یافتهها: چالشهای مدیریتی خبرگزاریهای ایرانی در تعامل با سرمایۀ انسانی را میتوان در چهار مقولۀ اصلی دستهبندی کرد: 1. عوامل مرتبط با رضایت و وضعیت فردی کارکنان؛ 2. عوامل مرتبط با کیفیت کار و محتوای خبری؛ 3. عوامل مرتبط با امکانات و منابع؛ 4. عوامل مدیریتی و بالادستی محیطی. در مقولۀ نخست، درآمد، امنیت شغلی، منزلت شغلی و ارزشیابی عادلانه برجسته شد. در مقولۀ دوم، ضعف آموزش، فشار کاری، کاهش انگیزه، عدم تناسب تخصص با جایگاه شغلی، محدودیتهای خبری و خودسانسوری اهمیت یافت. در مقولۀ سوم، کمبود تجهیزات، استاندارد نبودن امکانات، دشواریهای منابع انسانی و ضعف ساختار تحریریهای شناسایی شد. در مقولۀ چهارم نیز غیرتخصصی بودن بخشی از مدیریتهای ارشد، غلبه روابط بر ضوابط، فشارهای محیطی و خلأهای قانونی و صنفی از مهمترین چالشها بود.نتیجهگیری: مسئله اصلی خبرگزاریهای ایرانی در تعامل با سرمایۀ انسانی، فقط کمبود منابع یا نارضایتی شغلی نیست، بلکه نوعی ضعف ساختاری در مدیریت، نگهداشت، توانمندسازی و بهرهگیری از ظرفیت نیروهای حرفهای است. بهبود وضعیت موجود، مستلزم حرکت از مدیریت اداری و کوتاهمدت به مدیریت رسانهای تخصصی، شایستهمحور، توانمندساز و مبتنی بر فهم اقتصاد رسانه و ویژگیهای صنایع خلاق است.