فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

اقتصاد رفتاری یک روش تحلیل اقتصادی است که از بینش روان‌شناختی برای توضیح و تحلیل تصمیم‌گیری‌های اقتصادی استفاده می‌کند. در تحقیقات انجام‌شده تاکنون بیشتر به جنبه‌های اقتصادی بحران کرونا پرداخته شده و ابعاد اجتماعی آن کمتر موردتوجه قرار گرفته است و تحلیل آن از منظر اقتصاد رفتاری مغفول مانده است. در مطالعۀ حاضر به بررسی مهم‌ترین سوگیری‌های رفتاری افراد در دوران پاندمی کرونا پرداخته شده است. به‌منظور بررسی تبعات اجتماعی پاندمی کرونا و برآورد ارتباط متغیرهای اقتصادی و جمعیت‌شناختی با تئوری‌های اقتصاد رفتاری از روش آزمون انتخاب و مدل لاجیت مختلط استفاده شد و با برآورد مدل لاجیت مختلط با اثرات متقابل، حالات گسترده­ای از روابط حاصل­ضربی بین ویژگی­های شخصیتی و صفات مختص آلترناتیوها مورد آزمون قرار گرفت و سرانجام متغیرهای سن، تعداد فرزندان، سطح درآمد و داشتن آگاهی از تبعات بیماری کرونا دارای تأثیر معنی­دار و قدرت توضیح­دهندگی شناخته شدند. به‌عنوان نمونه، مشاهده گردید که افراد مسن­تر تمایل کمتری برای پرداخت بیشتر جهت کاهش تبعات بیماری کرونا دارند و یا داشتن تعداد فرزند بیشتر رابطۀ منفی و معنی­داری با انتخاب و پرداخت اضافی افراد برای کاهش تبعات این بیماری دارد که می‌تواند به‌دلیل پایین بودن درآمد سرانه در خانوارهای پرجمعیت باشد. ازمنظر اقتصاد رفتاری نیز نتایج برآوردها به نوعی «(اثر) رفتار دسته جمعی و تأثیر اجتماعی» و «اثر اکتشافی» را در رفتار مردم تأیید می‌نمایند که به‌ترتیب حکایت از ارجحیت ابعاد اقتصادی نسبت به ابعاد اجتماعی بیماری و اهمیت دادن شدید مردم به مشکلات خانوادگی ناشی از بروز بیماری دارد و در پایان نیز توصیه‌های سیاستی ارائه گردیده است. اجمالاً این‌که هرچه ساختار انتشار و دسترسی به اطلاعات کامل‌تر و آگاهی بخشی به جامعه به‌صورت کاراتر عمل نماید تا برداشت‌های شخصی نادرست و تورش‌های رفتاری کمتر گردد مدیریت بحران ( ازجمله بیماری کرونا) تسهیل می‌گردد.