تغییرات فعالیت فسفاتاز و خصوصیات فیزیوشیمیایی خاک در مراحل مختلف تحولی جنگل راش رضوانشهر

نویسندگان

1 استادیار گروه جنگلداری دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه گیلان

2 دانشیار گروه جنگلداری دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه گیلان

3 کارشناسی ارشد پزوهشی موسسه تحقیقات جنگل ها و مراتع کشور

4 دانشیار پژوهش مؤسسه تحقیقات جنگل‌ها و مراتع کشور

doi
10.22059/jfwp.2016.59885
چکیده

مفهوم تحول‌پذیری در اکوسیستم‌هایی مانند اکوسیستم جنگل، سه مرحلة اولیه، بلوغ و پوسیدگی [D1] را شامل می‌شود. در هر کدام از مراحل تحولی ذکرشده، حجم تاج‌پوشش و میزان نور رسیده به خاک تغییر می‌کند و موجب تغییراتی در خصوصیات خاک و به‌خصوص خواص زیستی خاک می‌شود. خواص زیستی و فعالیت‌های آنزیم‌های خاک، مناسب‌ترین شاخص برای تعیین کیفیت خاک است. هدف از این تحقیق، ارزیابی شرایط خاک در مراحل مختلف تحولی است. به ‌این منظور فعالیت آنزیم فسفاتاز و خصوصیات فیزیکی خاک در مراحل مختلف تحولی جنگل راش رضوانشهر تعیین شد. نمونه‌برداری از خاک به‌طور تصادفی و از دو عمق 10-0 و 20-10 سانتی‌متر انجام گرفت و فعالیت آنزیم‌های فسفاتاز با استفاده از واکنش با سوبسترا و توسط اسپکتروفتومتر سنجیده شد. همچنین برخی از خصوصیات فیزیکی خاک اندازه‌گیری شد. برپایۀ نتایج به‌دست‌آمده، آنزیم‌های اسید و آلکالین فسفاتاز و درصد سیلت در سطح احتمال 99 درصد، وزن مخصوص ظاهری عمق اول در سطح احتمال 95 درصد، در مراحل مختلف تحولی اختلاف معنی‌داری دارند و جز مقدار وزن مخصوص ظاهری در عمق اول، فعالیت تمام عوامل ذکر‌شده در مرحلة پوسیدگی بیشترین مقدار را داشته است. همچنین در مرحلة پوسیدگی اسید فسفاتاز در عمق 10-0 سانتی‌متر با فسفر قابل جذب و آلکالین فسفاتاز در عمق 20-10 سانتی‌متر با وزن مخصوص ظاهری در سطح احتمال 95 درصد همبستگی مثبت و معنی‌داری نشان دادند. براساس نتایج این تحقیق می‌توان عنوان کرد که مرحلة پوسیدگی نسبت به دو مرحلة دیگر تحولی، شرایط بهتری را از نظر تجمع میکروبی و فعالیت میکروارگانیسم‌های ترشح‌کنندۀ فسفاتازها داشته است.  [D1]معادل های انگلیسی حذف شد