بررسی میزان ترسیب کربن خاک در تیپهای مختلف جنگلکاریشده و طبیعی (مطالعۀ موردی: طرح جنگلداری چمستان، مازندران)
نویسندگان
1 کارشناس ارشد سازمان جنگلها، مراتع و آبخیزداری کشور.
2 دانشیار دانشکده منابع طبیعی و علوم دریایی دانشگاه تربیت مدرس، پردیس نور
3 استادیار دانشگاه لرستان
4 دانشجوی دکترا دانشگاه لرستان
5 دانشجوی کارشناسی ارشد دانشگاه تربیت مدرس
doi
10.22059/jfwp.2016.59892چکیده
اکوسیستمهای جنگلی و مدیریت بهینۀ آن، تأثیر بسیار مهمی در جذب کربن اتمسفر دارد. این تحقیق با هدف بررسی تأثیر جنگلکاریهای طرح جنگلداری چمستان بر مقدار ترسیب کربن خاک صورت گرفت. نمونهبرداری خاک بهصورت منظم تصادفی و از عمقهای 15-0، 30-15 و 45-30 سانتیمتری انجام گرفت. در مجموع 20 نمونه خاک از شش تودۀ 21 سالۀ جنگلکاریشدۀ کریپتومریا (Cryptomeria japonica)، زربین (Cupressus sempervirens)، تدا (Pinus taeda)، افرا شبهچناری (Acer pseudo-platanus)، جنگلکاری آمیخته و جنگل طبیعی برداشت و به آزمایشگاه منتقل شد. نتایج نشان داد که بین مقدار کربن موجود در تودههای مختلف خالص، آمیخته و طبیعی در لایههای مختلف از نظر آماری تفاوت معنیداری وجود دارد و در مجموع لایهها (45-0 سانتیمتری)، این مقدار ترسیب کربن (108هکتار/تن) برای تودۀ طبیعی بهطور معنیداری (01/0P<) بیشتر از سایر تودههاست. همچنین نتیجۀ رگرسیون گامبهگام نشان داد که درصد نیتروژن و نسبت کربن به نیتروژن (C/N) بهترتیب از مهمترین اجزای تأثیرگذار بر مقدار کربن آلی خاک در تودههای بررسیشده است. به طورکلی، میتوان چنین نتیجه گیری نمود که با شناخت گونههایی که توانایی بیشتری برای ترسیبکربن دارند و همچنین بررسی عوامل مدیریتی تأثیرگذار بر فرایند ترسیبکربن، میتوان اصلاح و احیای اراضی را از جنبۀ ترسیب کربن دنبال کرد.