کاربران و پژوهشگران راجع به سیاستهای مرتبط با رسانههای اجتماعی چه میگویند؟ (ترسیم نقشه با استفاده از دادههای پایگاههای گوگل و اسکوپوس)
نویسندگان
1 دانشیار، گروه معماری، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه سیدنی، استرالیا.
2 استادیار، پژوهشکده جامعه و اطلاعات، پژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران (ایرانداک)، تهران، ایران.
3 دانشجوی دکتری، گروه مدیریت رسانه، دانشکده مدیریت، دانشگاه تهران، تهران، ایران.
doi
10.22059/mmr.2023.364482.1058چکیده
هدف: عموم کاربران هر روزه به سیاستهای مرتبط با رسانههای اجتماعی، از خود حساسیت بیشتری نشان میدهند. این حساسیتِ عموم، تبدیل به حساسیتهای پژوهشی نیز شده است و در سالهای اخیر، حجم پژوهشهایی که در این رابطه منتشر شده، افزایش یافته است. آگاهی از حساسیتهای کاربران به سیاستهای رسانههای اجتماعی (با استفاده از تحلیل دادههای گوگل ترند) از یک سو و ارتباط آن با جهتگیریهایی که پژوهشگران در خصوص مطالعه این حوزه داشتهاند (تحلیل دادههای پایگاه اسکوپوس) هدف این پژوهش بوده است. روش: پژوهش حاضر با استفاده از فنون تحلیل شبکه و تحلیل خوشه انجام شده است. دوره زمانی مدنظر برای استخراج دادهها از پایگاه اسکوپوس، سالهای ۲۰۰۴ تا ۲۰۲۱ و برای پایگاه گوگل، سالهای ۲۰۱۷ تا ۲۰۲۱ بوده است. جستوجو بر اساس رشته عبارت «رسانههای اجتماعی» با ترکیب کلمات کلیدی تنظیمگری، سیاستگذاری و حکمرانی در این دو پایگاه انجام شد. یافتهها: بر اساس رشته عبارت جستوجو شده در پایگاه اسکوپوس، از سال ۲۰۰۴ تا ۲۰۲۱، تعداد ۴۴۶ مقاله یافت شد. شبکه ایجاد شده از تحلیل مقالهها نشان میدهد که رسانههای اجتماعی، کانون ارتباط در این شبکه قرار گرفته و در طول سالهای مختلف، شکل ارتباط شبکه تغییر کرده است. نتایج نشان میدهد که میان مطالعات حوزه سیاستگذاری رسانههای اجتماعی و نتایج جستوجوی کاربران در گوگل، به لحاظ زمانی رابطه نزدیکی وجود دارد. نتیجهگیری: از سالهایی که نگرانی عمومی به عملکرد رسانههای اجتماعی شکل گرفت، شاهد رشد پژوهشهای مرتبط با حوزههای سیاستی رسانههای اجتماعی بودهایم؛ بهطوری که در پژوهشها مفاهیمی مانند حریم خصوصی و محافظت از دادههای کاربران رسانههای اجتماعی، در سالهای اخیر با تکرار فراوان بررسی شده است.