فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

بررسی اثر تجارت خارجی بر انتشار آلاینده­ها موضوعی است که به‌طور گسترده در پژوهش­های تجربی موردمطالعه قرار گرفته است. این در حالی است که در سال‌های اخیر گروهی از پژوهشگران نشان داده‌اند که نه‌تنها رشد کمّی تجارت، بلکه تنوع آن نیز می­تواند آثار زیست‌محیطی قابل‌ملاحظه‌ای را به‌همراه داشته باشد. به همین دلیل، این مطالعه به بررسی اثرات بلندمدت و پویایی­های کوتاه­مدت دو مؤلفه اصلی تجارت، یعنی تنوع صادراتی و باز بودن تجاری، بر انتشار آلاینده­ها در ایران طی دوره 1395-1363 در چارچوب یک الگوی خود رگرسیون با وقفه­های توزیعی می­پردازد. براساس یافته­های این پژوهش در بلندمدت، باز بودن تجاری اثر مثبت بر انتشار آلاینده­ها داشته­اند؛ اما ایجاد تنوع صادراتی منجر به کاهش انتشار آلاینده‌ها شده است. علاوه بر این، منفی بودن ضریب اثر تعاملی باز بودن تجاری و تنوع صادراتی در الگو نشان­دهنده آن است که متنوع سازی صادرات می‌تواند ضریب اثرگذاری بازبودن تجاری بر انتشار آلاینده‌ها را کاهش دهد. این امر خود می‌تواند از آثار مثبت ایجاد تنوع در سبد صادراتی باشد. نتایج حاصل از الگوی تصحیح خطا نیز بیانگر اثرگذاری منفی رشد تنوع صادراتی بر رشد انتشار آلودگی با یک دوره تأخیر است. همچنین ضریب عبارت تصحیح خطا نشان­دهنده سرعت تعدیل بالا در شرایط انحراف از تعادل بلندمدت است.