بررسی تأثیر نوسان رابطه مبادله بر پسانداز بخش خصوصی در ایران
نویسندگان
1 کارشناسی ارشد علوم اقتصادی دانشگاه تبریز
2 دانشیار گروه اقتصاد دانشگاه تبریز
doi
10.22084/aes.2020.18724.2844چکیده
نوسان رابطه مبادله بهعنوان یکی از منابع اصلی نوسانات اقتصادی در اقتصادهای درحالتوسعه و مؤثر بر متغیرهای کلان اقتصادی ازجمله پسانداز بخش خصوصی، یکی از عوامل مهم و تعیینکننده در تشکیل سرمایه و رشد و توسعه اقتصادی کشورها است. ایران ازجمله کشورهایی است که بخش بزرگی از درآمدهای صادراتیاش را درآمدهای حاصل از صادرات منابع نفتی تشکیل میدهد؛ بنابراین با توجه به وابستگی اقتصاد ایران به درآمدهای نفتی و نقش مهم پسانداز در رشد و توسعه اقتصادی کشور، بررسی عوامل مؤثر بر پسانداز خصوصی، ازجمله تأثیر نوسانات رابطه مبادله بر آن دارای اهمیت زیادی است. مطالعات اندکی در زمینه تأثیرگذاری نوسانات رابطه مبادله بر پسانداز بخش خصوصی انجام شده است بهطوریکه در ایران تاکنون چنین مطالعهای انجام نشده است. لذا تحقیق حاضر با استفاده از دادههای سری زمانی سالهای 1360 تا 1396 به بررسی تأثیر نوسان رابطه مبادله بر پسانداز بخش خصوصی در ایران پرداخته است. در این مطالعه با بهرهگیری از الگوی GARCH به محاسبهی میزان نوسانات رابطهی مبادلهی کشور برای سالهای مذکور پرداخته شده است و اثر نوسانات رابطه مبادله بر پسانداز بخش خصوصی با استفاده از الگوی خود توضیحی با وقفههای گسترده (ARDL) و مدل تصحیح خطا (ECM) را موردبررسی قرار داده شده است. همچنین بهمنظور بررسی ثبات ضرایب مدل، از آزمونهای پسماند تجمعی (CUSUM) و مجذور پسماند تجمیع (CUSUMQ) استفاده شده است. نتایج بهدستآمده در این مطالعه حاکی از آن است که نوسان رابطه مبادله تأثیر منفی بر پسانداز بخش خصوصی در دوره موردبررسی دارد.