فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

هدف: مطالعات علم‌سنجی از مهجورشدن دانش کاربردی، رشد نامتوازن حوزه‌های علم و تولید پژوهش‌های تکراری جلوگیری می‌کند. سیاست‌گذاری رسانه‌ای یکی از حوزه‌های موضوعی رشته مدیریت رسانه است. آگاهی از پژوهش‌های انجام شده در این حوزه، قدرت پیش‌بینی آینده این پژوهش‌ها و چگونگی تأثیرگذاری آن بر سیاست‌گذاری‌های صنعت رسانه را تسهیل می‌کند. از این رو، هدف مطالعه حاضر ترسیم نقشه علم بر اساسِ مقاله‌های منتشر شده در حوزه سیاست‌گذاری رسانه‌ای بوده است.روش: پژوهش حاضر با استفاده از فنون تحلیل شبکه اجتماعی و تحلیل خوشه انجام شده است. گردآوری داده‌ها به‌صورت جست‌و‌جوی موضوعی در عنوان مقاله‌ها با 5 کلیدواژه مرتبط با سیاست‌گذاری رسانه، یعنی آزادی بیان، کپی‌رایت، حریم خصوصی، محافظت از داده‌ها و بی‌طرفی شبکه، انجام شد. جامعه پژوهش، تمام مقاله‌هایی است که در حوزه سیاست‌گذاری رسانه‌ای نگاشته شده و بین سال‌های 2000 تا 2019 در پایگاه علوم (Web of Science) نمایه شده است که بارگیری و ذخیره رکوردهای یادشده، در مجموع 900 مقاله انجامید. برای پاسخ به سؤال‌های پژوهش، از تکنیک خوشه‌بندی و مصورسازی و همچنین نسخه 1.6.13 نرم‌افزار Vos Viewer استفاده شد.یافته‌ها: بیشترین تعداد مقاله‌های مرتبط با سیاست‌گذاری رسانه در سال 2018 با 112 مقاله منتشر شده و بیشترین میزان استناد در سال 2017 با 630 استناد بوده است. تعداد کل نویسندگان در این شبکه استنادی 1873 نفر است که از این تعداد، 119 نویسنده در قالب گره، در نقشه هم‌تألیفی سیاست‌گذاری رسانه‌ای حضور دارند. در این پژوهش سیر تکامل شبکه هم‌رخدادی کلمات کلیدی و شبکه همکاری نویسندگان در سال‌های 2000 تا 2019 در چهار دوره زمانی برای پایان سال 2004، 2009، 2014 و 2019 ترسیم شده است. همچنین شبکه همکاری نویسندگان مابین دانشگاه‌های کشورهای مختلف همراه با انطباق بر نقشه جهانی و پراکندگی جغرافیایی نیز مشخص شد.نتیجه‌گیری: بررسی نقشه‌های علم، ضرورت توجه به موضوعات و روندهای رو به رشد در هر حوزه علمی را نمایان می‌سازد. نقشه علم ارائه شده در این پژوهش نیز توجه به موضوع حریم خصوصی در پژوهش‌های این حوزه را نشان می‌دهد که با روند رو به رشد درخواست‌ کاربران پلتفرم‌های رسانه‌های اجتماعی در این رابطه هم‌گراست.