بررسی جامعه‌شناختی قمار آنلاین در شبکه‌های اجتماعی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری، گروه جامعه‌شناسی سیاسی، پژوهشگاه ارتباطات و فناوری اطلاعات، تهران، ایران.

2 کارشناس ارشد، گروه مدیریت فناوری اطلاعات، پژوهشگاه ارتباطات و فناوری اطلاعات، تهران، ایران.

3 کارشناسی ارشد، گروه کامپیوتر نرم‌افزار، پژوهشگاه ارتباطات و فناوری اطلاعات، تهران، ایران.

4 استادیار، گروه برق مخابرات، پژوهشگاه ارتباطات و فناوری اطلاعات، تهران، ایران.

5 کارشناسی، گروه برق مخابرات، پژوهشگاه ارتباطات و فناوری اطلاعات، تهران، ایران.

doi
10.22059/mmr.2022.87744
چکیده

هدف: در پژوهش حاضر، پدیده شیوع قمار آنلاین در ایران با رویکرد آسیب‌شناختی در شبکه‌های اجتماعی واکاوی شده است. برای این منظور، پس از تحلیل رفتار کاربران و محتوای منتشرشده از سوی گردانندگان در دو شبکه مجازی تلگرام و اینستاگرام، به واکاوی جامعه‌شناختی این پدیده پرداخته شد.روش: برای جداسازی و استخراج پست‌های شرط‌بندی در هر بستر، مدلی بر اساس الگوریتم با نظارت رگرسیون لجستیک توسعه داده شد. همچنین، در راستای بررسی پست‌های برتر، از معیار جمع لایک و کامنت در اینستاگرام و میزان بازدید در تلگرام استفاده شد. پس از پاک‌سازی و حذف داده‌های نامرتبط، به تحلیل کمّی داده‌های عددی و تحلیل محتوای کیفی داده‌های متنی پرداخته شد. تحلیل کیفی داده‌ها نیز با استفاده از رویکردهای «بی‌ثباتی اقتصادی» و «اقتصاد رفتاری» انجام گرفت.یافته‌ها: در بستر تلگرام، پس از مقایسه نسبت بازدیدها به انتشار مطالب در هر گروه موضوعی، مشاهده شد که مخاطبان موضوع «تجارت و بازرگانی» با اختلاف بسیاری از موضوع‌های دیگر، به شرط‌بندی واکنش نشان می‌دهند که این از اهمیت ویژه موضوع اقتصاد در دغدغه‌های مخاطبان به شرط‌بندی حکایت می‌کند. محتوای پست‌ها و سوژه‌های داغ در سه مقوله محوری «انگیزش مالی»، «بیکاری» و «نوسان‌های نرخ ارز» (ذیل مضمون اصلی بی‌ثباتی اقتصادی) و دو مقوله محوری «سوگیری کاهش درد پرداخت» و «توهم کنترل» (ذیل مضمون سوگیری شناختی) قرار گرفت.نتیجه‌گیری: نتایج بیانگرِ استفاده گردانندگان سایت‌های شرط‌بندی از سازوکارهای ایجاد اختلال در حسابداری ذهنی مخاطبان است و از اولویت دغدغه‌های اقتصادی در کاربران، تحت ‎تأثیر تغییرات در ساختار کلان اقتصاد کشور حکایت می‌کند.