بررسی عدم قطعیت تراوش از سدهای خاکی همگن با بهره‌گیری از شبیه‌سازی مونت‌کارلو و اجزای محدود فازی

نویسندگان

1 دانشیار گروه آب، دانشکده مهندسی عمران، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران.

2 دانش آموخته دکترای عمران آب و سازه های هیدرولیکی، دانشکده مهندسی عمران، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران

doi
10.22075/jme.2023.29331.2377
چکیده

در تحلیل محیط خاکی به‌صورت اشباع و نیمه اشباع، استفاده از روش اجزای محدود فازی به علت تصادفی بودن خصوصیات خاک موجب حصول تحلیل‌های واقع‌بینانه‌تری نسبت به روش‌های تعینی می‌شود. هدف این تحقیق بررسی تأثیر عدم قطعیت در پیش‌بینی دبی نشت از سد خاکی، با به‌کارگیری الگوریتم نوترکیب شبیه‌سازی مونت‌کارلو فازی (FMCS) است که به کمک روش اجزای محدود تصادفی اجراشده است. در این تحقیق از یک برنامه رایانه‌ای برای تحلیل اجزای محدود استفاده شد که بعد از صحت سنجی با نتایج آزمایشگاهی ابتدا به‌صورت قطعی و تعینی بررسی گردید. سپس از حلقه‌های تکرار مونت‌کارلو برای حالت احتمالاتی استفاده شد. اجزای محدود فازی با فرض احتمال وقوع رخداد تراوش در خاک برای چهار متغیر نفوذپذیری خاک (Kx/Ky)، نسبت ارتفاع آب (Hd/Hu)، نسبت عرض افقی پایین‌دست به عرض قاعده (Bd/B)و نسبت عرض افقی پایین به عرض بالادست (Bd/Bu) اجرا گردید.  نتایج این تحقیق نشان می‌دهد که تابع عضویت فازی برای متغیرهای Kx/Ky به‌صورت خطی- متقارن و برای دو متغیر هندسی Bd/B و Bd/Bu خطی-غیرمتقارن است و همچنین تابع عضویت Hd/H به‌صورت غیرخطی-غیرمتقارن برای تراوش می‌باشد.