شناسایی علل فلسفی فاعلی و مادی اندیشه نظامی حضرت محمد(ص) در غزوات
نویسندگان
1 استادیار دانشگاه فرماندهی و ستاد ارتش جمهوری اسلامی ایران، تهران، ایران.
2 دکترای علوم دفاعی راهبردی دانشگاه عالی دفاع ملی، مدیر اندیشکده دیدهبانی راهبردی سپاه، تهران، ایران.
3 دکترای اندیشه نظامی دانشگاه عالی دفاع ملی، پژوهشگر مرکز مطالعات راهبردی آجا، تهران، ایران
4 دانشیار، مدیریت آینده پژوهی، دانشگاه عالی دفاع ملی، تهران، ایران.
doi
چکیده
اندیشه، فرآیندی است که عقل، ابزار محوری آن است و اندیشهورزی، حرکت ذهنی و مرور معلومات و دانشهای حاضر برای دستیابی به مجهولات و روشنایی بخشیدن به آنها است. در این میان اندیشه نظامی بهعنوان بخشی از اندیشههای اجتماعی ماحصل تفکر اندیشمندان در امور نظامی است؛ اندیشه نظامی بیانگر طرز تلقی مکاتب، نظامهای سیاسی، اندیشمندان و نوع نگرش آنها به مسائل و موضوعات نظامی است و حضرت محمد(ص) نیز بهعنوان بهترین الگوی شخصیت اسلام در عرصههـای مختلف، دستورها و بیاناتی داشتهاند، یکی از مهمترین اندیشههای ایشان در بحث جهاد و دفاع، غزوات این پیامبر بزرگ الهی میباشد. هدف از انجام این تحقیق شناسایی علل فلسفی فاعلی و مادی غزوات حضرت محمد(ص) است.مقاله حاضر از رویکرد آمیخته کیفی- کمی تبعیت میکند که در مرحله تحلیل کیفی از روش تحلیل محتوی بهره گرفتهشده و در مرحله تحلیل کمی به منظور اعتبارسنجی شاخصها، مولفهها و ابعاد اندیشه نظامی حضرت محمد(ص) از فرم CVI و CVR در قالب پرسشنامه بسته محقق ساخته استفاده شده است.براساس علل فلسفی اندیشه نظامی حضرت محمد(ص) علل فاعلی شامل مؤلفه مجریان ماورایی با شاخصهای ماموران، قوای الهی و ملائکه؛ جنود الهی(زمین، آسمان، باد، ...) و مؤلفه مجریان انسانی با شاخصهای حضرت محمد(ص)؛ فرماندهان سریه؛ فرماندهان زیردست؛ مسلمانان شامل انصار، مهاجر و سایرین؛ نیروهای جنگ روانی مسلمانان میباشد.علل مادی شامل مؤلفه عوامل زیرساختی با شاخصهای تجهیزات و سلاح ها؛ آماد و لجستیک؛ پیمان نامهها؛ اقتصاد مقاومتی و مؤلفه عوامل محیطی با شاخصهای موقعیت جغرافیایی و شرایط جوی میباشد.
