اهمیت و نقش لجستیک بحران در زنجیره تأمین و پشتیبانی مدیریت بحران (با تأکید بر لجستیک نیروهای مسلح)

نویسندگان

1 نویسنده مسئول: استادیار دانشگاه جامع امام حسین(علیه‌السلام)، تهران، ایران

doi
چکیده

حوادث غیرمترقبه بر حیات انسانی مؤثر بوده و طی دو دهه اخیر، صدها میلیون انسان زندگی خویش را در فرایند آسیب‌ها و خسارات ناشی از حوادث احساس کرده‌اند و میلیون‌ها نفر جان باخته و حجم خساراتی بالغ بر صدها میلیون دلار، رشد توسعه اجتماعی و اقتصادی جوامع انسانی را با مانع روبرو کرده است. کشور ایران نیز بین ده کشور بلاخیز جهان قرار دارد و همواره در معرض وقوع حوادث و سوانح و رویدادهای بحران‌زای متعددی بوده که به‌دنبال آن متحمل زیان‌های هنگفت جانی و مالی گردیده است. تجربیات گذشته در کشور ما نشان می‌دهد که مقابله با حوادث غیرمترقبه و تبعات و عوارض آن، به‌عنوان یک چالش بزرگ فراروی مسئولین قرار دارد و مدیریت بحران در هنگام بروز حوادث همواره با مشکلات جدی روبرو بوده است. پشتیبانی و لجستیک بحران نیز به‌عنوان یکی از ارکان اصلی مدیریت بحران از این قاعده مستثنی نمی‌باشد. لجستیک در زنجیره تأمین و پشتیبانی مدیریت بحران نقش اساسی و تعیین‌کنند‌های برعهده دارد که درصورت اختلال در ایفای این نقش، کل فرآیند مدیریت بحران با مشکل روبرو و دچار اختلال خواهد شد. لجستیک بحران کلیه فرایندهای برآورد، تأمین، حمل و نقل، نگهداری و توزیع کالاها، تجهیزات و خدمات آسیب‌دیدگان و تیم‌های امدادگر را دربرمی‌گیرد؛ بنابراین چنانچه لجستیک مدیریت بحران یک سیستم منسجم و علمی باشد، می‌توان تا حدود زیادی به موفقیت در مدیریت بحران امیدوار بود. در این مقاله با روش توصیفی ـ اسنادی تلاش شده است ابتدا تعاریف و مفاهیم موردنیاز ارائه شود، آن‌گاه ادبیات موضوع شامل چرخه مدیریت بحران و مراحل برنامه‌ریزی مدیریت بحران مرور شده، سپس نکات مهم و ضروری که باید قبل، حین و پس از بحران رعایت شود مورد تأکید قرار گرفته است. آن‌گاه ضمن اشاره به نقش و اهمیت لجستیک مدیریت بحران، نسبت به معرفی جنبه‌های مختلف لجستیک حوادث غیرمترقبه اقدام شده و وظایف لجستیک در حوادث غیرمترقبه مورد بررسی قرار گرفت و عملکرد عوامل امدادی خصوصاً لجستیک نیروهای مسلح در بحران‌های ناشی از زلزله مورد بررسی و تحلیل قرار گرفته است.