عوامل مؤثر بر کارایی اگروباکتریوم رایزوژنز در القای ریشههای مویین تراریخت و ارزیابی تولید والرنیک اسید در ریشهمویین گیاه دارویی سنبلالطیب (Valeriana officinalis L.)
نویسندگان
1 گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل
2 هیات علمی گروه زراعت و اصلاح نباتات- دانشکده علوم کشاورزی- دانشگاه محقق اردبیلی
3 گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل
4 دانشیار، گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل
doi
چکیده
کشت ریشههای مویین به دلیل پایداری ژنتیکی و بیولوژیکی بالا و قابلیت رشد سریع و تولید متابولیتهای ثانویه در زمان کوتاه و بدون نیاز به هورمونهای گیاهی، راهکار مؤثری را برای تولید متابولیت های ثانویه گیاهی فراهم نموده است. در این تحقیق تأثیر عوامل مختلف شامل نوع سویه اگروباکتریوم (شاملA4 ، 15834 و 2656)، نوع ریزنمونه (برگ و دمبرگ)، شرایط تلقیح (مدت زمان تلقیح (10 و 15 دقیقه) و همکشتی (48 و 72 ساعت) و حضور و عدم حضور استوسرینگون) و همچنین غلظت ترکیبات معدنی محیطکشت ( MS و MS2/1) در القاء و تولید ریشههای مویین سنبلالطیب مورد ارزیابی قرار گرفت. نتایج نشان داد در بین سویههای باکتری، سویه A4 بیشترین درصد ریشهزایی مویین و تعداد ریشه مویین در هر ریزنمونه را داشت. همچنین ریزنمونه برگ نیز در مقایسه با ریزنمونه دمبرگ درصد ریشهزایی و تعداد ریشه در هر ریزنمونه بیشتری را دارا بود. ارزیابی شرایط تلقیح مختلف نشان داد که بیشترین درصد ریشهزایی مویین در تیمار 10 دقیقه تلقیح ریزنمونه و 72 ساعت همکشتی و بیشترین تعداد ریشهمویین در هر ریزنمونه نیز در تیمار 10 دقیقه تلقیح ریزنمونه و 72 ساعت همکشتی به همراه 100 میکرومولار استوسرینگون بدست آمد. همچنین، محیط کشت MS 2/1 از نظر درصد و تعداد ریشهمویین در هر ریزنمونه در مقایسه با محیط کشت MS از کارایی بالاتری برخوردار بود. نتایج HPLC نشان داد که والرنیک اسید با مقدار 77/3 میلیگرم برلیتر در کشتهای ریشهمویین سنبلالطیب تولید و تجمع مییابد.
