فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

در این مقاله تلاش شده است که با استفاده از مدل­های تصادفی با فرم کاهنده قیمت­های نقدی فوب گاز طبیعی در هاب فرضی شمال­غرب ایران شبیه­سازی شود. با توجه به تمایل کشورهای اروپایی برای خرید گاز طبیعی بر اساس قراردادهای کوتاه­مدت در سال­های آینده شاهد تغییر جهت عقد قراردادهای گاز به سمت قراردادهای نقدی خواهیم بود. قطع چندین‌باره جریان صادراتی گاز طبیعی روسیه به اروپا از سال 2006 موقعیت ویژه­ایی را برای صادرات گاز ایران رقم زده است. به همین دلیل فروش نقدی گاز خود مشوقی برای نفوذ به بازار اروپا است. مدل مورد استفاده در این مقاله مدل دو عاملی شوارتز اسمیت است که با استفاده از آن دامنه قیمت­های تصادفی گاز طبیعی برای دامنه تغییر قیمت نفت خام 35 الی 100 دلار به ازای هر بشکه محاسبه شده است. در این مقاله ابتدا قیمت سیف در بازار اروپا بر اساس متوسط شش هاب اصلی گاز طبیعی شبیه‌سازی‌شده است و سپس با محاسبه هزینه انتقال گاز از مرز ایران به اروپا (گزینه بهینه) و با استفاده از روش‌های اقتصاد مهندسی استخراج و سپس از روش خالص برگشتی به شبیه‌سازی متوسط قیمت نقدی فوب پرداخته‌شده است. بر اساس نتایج این مطالعه دامنه قیمت نقدی فوب گاز طبیعی در هاب فرضی ایران بین 232 الی 335 دلار در هر هزار مترمکعب تغییر خواهد کرد. با مقایسه نتایج شبیه‌سازی قیمت‌های نقدی با قیمت در قراردادهای بلندمدت (وابسته به قیمت نفت) تفاوت چندانی در درآمد حاصل از صادرات گاز ایران دیده نمی­شود در همین حال ایران قادر است با افزایش انعطاف­پذیری در تجارت گاز از ترانزیت گاز طبیعی کشورهای همسایه و علاقمند به صادرات گاز به اروپا نیز بهره ببرد. بالطبع تشکیل هاب گازی می­تواند به­عنوان یک کانون قیمت­گذاری برای تمام خریداران (داخلی و خارجی) مورد استفاده قرار گیرد و پیش­زمینه­ائی برای آزاد سازی گاز طبیعی در بازار داخلی ایران باشد.