ارزیابی آموزش خط تحریری و آسیبهای احتمالی آن در برنامه درسی فارسی دوره اول ابتدایی
نویسندگان
1 دانشیار، گروه پژوهشی مبانی برنامهریزی درسی، پژوهشکدة مطالعات، برنامهریزی درسی و نوآوری آموزشی، پژوهشگاه مطالعات آموزش و پرورش، تهران، ایران
doi
چکیده
مطالعة حاضر بخشی از ارزشیابی دورهای برنامة درسی فارسی دورة اول ابتدایی از برنامة درسی قصدشده تا اجراشده و سپس، برنامة درسی کسبشده است. هدف این مطالعه در پی شناخت روند آموزش خط تحریری، آسیبهای احتمالی کاربرد آن است و اینکه مهمترین عوامل بهوجودآورنده آن کدامند، ماهیت ِپژوهش در زمینة آموزش خط تحریری در چارچوب طرح ارزشیابی دورهای برنامة درسی فارسی دورة اول ابتدایی تعریفشده، و ارزشیابی انجامشده از نوع کاربردی است. ارزشیابیدورهای روندی ارزشیابانه را از برنامة درسی قصدشده تا برنامة درسی کسبشده میپیماید و مهمترین کاستیها و نقاط ضعف و قوت را بین این برنامههای درسی در پایههای اول تا سوم دورة ابتدایی مشخص میکند. در مراحل مختلف برای گرداوریدادهها از ابزارهای مختلفی چون کاربرگ معلمانگزارشگر، مشاهده، مصاحبه، نگرشسنج و آزمون استفاده شده است. یافتهها نشان میدهد اکثر کودکان در بهکارگیری خط تحریری بهمرور دچار مشکل میشوند و نوعی دوگانگی با خط نسخ ایجاد میکند. خط تحریری شیبدار است، نیاز به الگودهی و تمرین قابلتوجه خارج از کلاس دارد، در حد توان کودک نیست و شروع استفاده از خط تحریری از پایههای بالاتراز اول باشد. در برنامة درسی تدوینشده فارسی دورة ابتدایی و همخوانی با آن در برنامة درسی اجراشده از نظر آموزش دستخط و الگوگیری خط تحریری، کاستی شایان توجهی وجود دارد. موقعیتهای مناسب آموزش خط تحریری ایجاد نمیشود و دانشآموزان به سمت خوانانویسی و زیبانویسی نمیتوانند هدایت شوند. اکثر معلمان د ربهکارگیری و الگودادن خط تحریری تسلط کافی ندارند. طراحی الگوی راهنما و برگزاری دورههای کامل آموزشی خط تحریری برای همة معلمان دورة اول ابتدایی بسیار حیاتی است.
