رتبهبندی صنایع تولیدی کشور بر اساس شاخصهای منتخب اقتصادی در سال 1392 با تکنیک FANP-ARAS
نویسندگان
1 دانشیار گروه اقتصاد دانشگاه شاهرود
2 دانشجوی دکتری مدیریت صنعتی دانشگاه سمنان
doi
10.22084/aes.2016.1600چکیده
این پژوهش با هدف ارائه یک مدل کاربردی برای رتبهبندی صنایع کشور بر اساس عملکرد اقتصادیشان انجامشده است. شاخصهای منتخب عبارتاند از: ارزشافزوده، ارزش سرمایهگذاری، ارزش تولید، میزان صادرات، میزان اشتغال ایجادشده، بهرهوری نیروی کارو بهرهوری کل عوامل تولید. روابط بین این معیارها، ابعاد متفاوتشان و عدم اطمینان موجود در قضاوتهای خبرگان در تعیین اهمیت این معیارها، مسأله رتبهبندی صنایع را به مسألهای پیچیده تبدیل میکند. قضاوتهای انسانی درباره ترجیحات اغلب مبهماند و با اعداد دقیق قابل ارائه نیستند، لذا کاربرد منطق فازی در حل چنین مسائلی ضروری است. فرآیند تحلیل شبکهای فازی (FANP) یک مدل تصمیمگیری چند معیاره است که روابط درونی بین معیارها را بهخوبی لحاظ میکند و رویکرد دقیقی در مدلسازی مسائل تصمیمگیری پیچیده است. لذا این تکنیک برای تعیین اهمیت شاخصها بهکار رفته است. با توجه به اینکه دادههای موجود برای صنایع مختلف در هر یک از شاخصها، مقادیری قطعیاند، این مطالعه در مرحله رتبهبندی صنایع مختلف، از مزایای تکنیک ARAS بهره گرفته است. نتایج مطالعه نشان میدهد که تکنیک تلفیقی FANP-ARAS ارائه شده بهطور کارا از عهدهی حل این مسأله برآمده است. اطلاعات صنایع تولیدی کشور بر اساس تقسیمبندی بینالمللی ISIC در سطح کدهای 2 رقمی در سال 1392 که در مرکز آمار ایران ارائه شده است، در نظر گرفته شدهاند. نتایج این پژوهش نشان میدهد بهترین صنایع ایران بر اساس شاخصهای منتخب اقتصادی در سال 1392 به ترتیب عبارتاند از: صنایع تولید مواد و محصولات شیمیایی، صنایع تولید زغال کک ـ پالایشگاههای نفت و سوختهای هستهای و تولید فلزات اساسی. سایر صنایع در رتبههای بعدی قرار دارند.