بررسی چگونگیِ بازتابِ آموزش‌ کودکان در سفرنامه های فرنگیانِ عصرِ قاجار

نویسندگان

1 دانشیار گروه تاریخ دانشگاه شهید باهنر کرمان

2 کارشناس ارشد گروه تاریخ ایران اسلامی دانشگاه شهیدباهنر کرمان

doi
چکیده

چکیده تاریخ کودکان از عرصه‌های مغفول مطالعات تاریخی در ایران است. هرچند مورخان تاریخ اجتماعی و فرهنگی ایران، به جنبه‌هایی از زندگی کودکان عهد قاجار، مانند آموزش کودکان پرداخته‌اند، اما بخش عمده‌ای از حیات این گروه در حاشیۀ تاریخ‌نگاری ایران قرار گرفته و بررسی نشده است. از این ‌رو، مقالۀ حاضر به بررسی بخشی از حیات کودکان (آموزش آن­ها) در عهد قاجار می‌پردازد. با توجه به قلمرو وسیع موضوع و کمبود داده دربارۀ کودکان در متون تاریخیِ رسمی، عمومی و دودمانیِ عهد قاجار از یک ‌سو و نیز بازتاب جنبه‌های گوناگون زندگی کودکان در سفرنامه‌های فرنگیان عصر قاجار از سوی دیگر، موضوع حاضر، با تکیه بر سفرنامه ­های فرنگیان عهد قاجار بررسی شده است. یافته­ های پژوهش نشان می­دهد که آموزش کودکان، شامل آموزش مکتب‌خانه‌ای، آموزش ابتدایی و آموزش متوسطه بوده است و از نظر تعلیم و تربیت و امکانات آموزشی بیشتر کودکان در وضعیت خوبی به­ سر نمی‌بردند و آموزش آن­ها بسیار ساده و ابتدایی بوده است، اما به ­تدریج وضعیت بهتری یافت. روش پژوهش در این مقاله، تاریخی با رویکرد توصیفی ـ تحلیلی ­و روش گردآوری داده­ ها کتابخانه­ ای است.