اثر بی ثباتی قیمت نفت بر رشد تولید ناخالص داخلی در ایران؛ تجزیه و تحلیل مدل چرخشی مارکوف

نویسندگان

1 استادیار گروه اقتصاد دانشگاه تبریز

2 دانشیار گروه اقتصاد دانشگاه تبریز

3 استاد گروه اقتصاد دانشگاه تبریز

4 دانش آموخته ی علوم اقتصادی دانشگاه تبریز

doi
چکیده

  با توجه به تأثیر گسترده­ی نوسانات قیمت نفت بر بخش­های مختلف اقتصادی ایران و اهمیت آن در رشد و توسعه­ی اقتصادی، در این مقاله به بررسی تأثیر بی­ثباتی قیمت نفت بر رشد تولید ناخالص داخلی ایران طی دوره­ی 1347-1389 پرداخته شده است. برای این منظور، ابتدا شاخص بی­ثباتی قیمت نفت با استفاده از مدل EGARCH(0,1) تخمین زده شده و سپس با استفاده از مدل­های غیرخطی مارکوف سوئیچینگ به بررسی تأثیر این شاخص بر رشد تولید ناخالص داخلی ایران پرداخته می­شود. برای برآورد مدل غیرخطی بر اساس تابع راستنمایی، مدل MSIAH با دو رژیم از میان حالت­های مدل MS برگزیده شد.    یافته­های حاصل از تخمین مدل­ مارکوف سوئیچینگ (MS-AR)، حاکی از آن است که شاخص بی­ثباتی قیمت نفت با در نظر گرفتن دو رژیم متفاوت و در طول وقفه­ها تأثیر منفی و معنادار بر رشد تولید ناخالص داخلی داشته و شدت اثرگذاری بی­ثباتی قیمت نفت در هر دو رژیم، متفاوت بوده و در رژیم 2 بیشتر از رژیم 1 می­باشد. یافته­های تجربی مقاله­ی فوق، دلالت­های مفیدی را برای سیاست­گذاران اقتصادی که نیازمند تشخیص اثرات دقیق بی­ثباتی قیمت نفت بر رشد اقتصادی هستند فراهم می­کند.