بررسی اثر همزمان نمک های کلریدسدیم و کلریدکلسیم بر صفات رشدی و بیوشیمیایی "گلابی" درگزی در شرایط درون شیشه ای

نویسندگان

1 ایران، اسدآباد، دانشگاه سید جمال الدین اسدآبادی، گروه علوم و مهندسی باغبانی و فضای سبز

2 ایران، زنجان، دانشگاه زنجان، دانشکده کشاورزی، گروه علوم باغبانی

3 ایران، اسدآباد، دانشگاه سید جمال الدین اسدآبادی، گروه علوم و مهندسی باغبانی و فضای سبز

doi
چکیده

شوری یکی از مهمترین عوامل محدود کننده رشد محصولات کشاورزی است. افزایش غلظت نمک سبب عدم توازن یونی در سلول‌ها و در نتیجه سمیت یونی و تنش اسمزی می‌شود. استفاده از تکنیک کشت درون شیشه‌ای برای مطالعه و انتخاب گونه‌های گیاهی مقاوم به شوری، خشکی و سایر تنش‌ها متداول است، زیرا کنترل بیشتری نسبت به شرایط بیرون وجود دارد. این مطالعه به منظور ارزیابی واکنش‌های رشدی و بیوشیمیایی گلابی رقم "درگزی" به سطوح مختلف تنش شوری انجام شده است.آزمایش در قالب طرح کاملاً تصادفی با تیمارهای کلرید کلسیم (سه سطح 0، 5 و 10 میلی‌مولار) و کلرید سدیم (پنج سطح 0، 40، 80، 120 و 160 میلی‌مولار) که به صورت برهم‌کنش دو نمک در محیط کشت موراشیک و اسکوگ با شش تکرار انجام گردید. پارامترهای رشد (شامل وزن تر، وزن خشک، طول شاخه، تعداد برگ و تعداد جوانه های جدید) و نیز مقدار پروتئین، فعالیت آنزیم کاتالاز، پرولین و قندهای محلول اندازه‌گیری شدند. نتایج نشان داد که با افزایش سطح شوری وزن تر کاهش یافت در حالی‌ که وزن خشک در تیمار 40 میلی مولار NaCl +پنج میلی‌مولار CaCl2 بالاترین مقدار را داشت، که احتمالاً نشان دهنده نقش کلسیم در کاهش اثرات منفی شوری است. پروتئین و قندهای محلول در تمامی غلظت های NaCl بعلاوه پنج میلی مولار CaCl2 بالاتر از غلظت 10 میلی مولار آن بود. بالاترین غلظت پرولین در تیمار 160 میلی مولار NaCl + پنج میلی مولار CaCl2 بدست آمد. بالاترین قند محلول در تیمار 120 میلی‌مولار NaCl + پنج میلی مولار CaCl2 حاصل شد.