نقش رهبری تحول‏آفرین در کاهش فرسودگی شغلی کارکنان بیمارستان ابوذر اهواز در دوران کووید-۱۹

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی ارشد، دانشکدۀ اقتصاد و علوم اجتماعی، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران.

2 دانشجوی کارشناسی ارشد، دانشکدۀ اقتصاد و علوم اجتماعی، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران.

3 دانشجوی کارشناسی ارشد، دانشکدۀ اقتصاد و علوم اجتماعی، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران.

4 استادیار گروه مدیریت، دانشکدۀ اقتصاد و علوم اجتماعی، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران.

doi
10.22118/jsmj.2025.533991.3950
چکیده

زمینه و هدف: همه‌گیری کووید-۱۹ چالش‌های کم‌سابقه‌ای را برای نظام‌های بهداشتی ـ درمانی ایجاد کرد و بار کاری، کمبود تجهیزات و تغییرات مداوم در پروتکل‌های درمانی فشار روانی زیادی را بر کادر درمان تحمیل کرد که این شرایط، احتمال بروز فرسودگی شغلی را به میزان قابل توجهی افزایش داد. در چنین فضایی، سبک رهبری مدیران می‌تواند عاملی کلیدی در حمایت روانی و سازمانی از کارکنان و کاهش تبعات استرس باشد. این پژوهش با هدف بررسی نقش رهبری تحول‌آفرین در کاهش فرسودگی شغلی کارکنان بیمارستان ابوذر اهواز در دوران کووید-۱۹ انجام شد. روش بررسی: مطالعۀ حاضر کاربردی و به روش توصیفی ـ پیمایشی طراحی شد و جامعۀ آماری آن شامل ۲۲۷ نفر از کارکنان درمانی بیمارستان بود که براساس فرمول کوکران ۱۵۳ نفر به روش نمونه‌گیری طبقه‌ای نسبتی انتخاب شدند. ابزار گردآوری داده‌ها شامل پرسش‏نامۀ استاندارد رهبری تحول‌آفرین باس و آولیو (۲۰۰۰) و پرسش‏نامۀ فرسودگی شغلی مسلش (۱۹۸۱) بود. داده‌ها با مدل‌یابی معادلات ساختاری و رویکرد حداقل مربعات جزئی (PLS) تحلیل شدند. یافته‌ها: نتایج نشان داد رهبری تحول‌آفرین اثر منفی و معناداری بر فرسودگی شغلی کارکنان دارد (601/0- β =، 533/11 t =، 001/0 P <) و توانسته 1/36 درصد از تغییرات فرسودگی شغلی را تبیین کند. در میان ابعاد رهبری تحول‌آفرین، «ترغیب ذهنی» بالاترین میانگین (54/3) و در میان ابعاد فرسودگی، «خستگی عاطفی» کمترین میانگین (39/2) را به خود اختصاص داد. نتیجه‌گیری: یافته‌ها بیانگر آن است که حضور و تقویت رهبری تحول‌آفرین می‌تواند به‌طور ملموسی از شدت فرسودگی شغلی کارکنان بکاهد و موجب ارتقای کیفیت خدمات، حفظ انگیزش فردی، و افزایش تاب‌آوری سازمانی در شرایط بحرانی مشابه شود.