پینهزایی و جنینزایی رویشی غیرمستقیم تره ایرانی (Allium ampeloprasum spp. persicum،)
نویسندگان
1 دانش آموخته کارشناسی ارشد باغبانی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، گرگان، ایران.
2 استادیار گروه باغبانی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، گرگان، ایران.
3 دانشیار گروه باغبانی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، گرگان، ایران.
doi
چکیده
ترهایرانی به علت پروتاندری، گیاهی دگرگشن و هتروزیگوت میباشد. جهت برنامههای اصلاح تره ایرانی، تکنیک جنینزایی رویشی جهت تسریع در روند تولید هیبرید کاربرد دارد. پژوهش حاضر با هدف پینهزایی و جنینزایی رویشی غیرمستقیم ریزنمونههای ترهایرانی در شرایط درون شیشهای انجام شده است. ابتدا بذرهای ترهایرانی در محیط جامد 1/2MS کشت شدند. در ادامه به طور مستقیم از ریزنمونههای یک سانتیمتری برگ و ریشه دانهالها در محیط کشت مایع B5 و NL استفاده شد. از اسید ایندول استیک و 2,4-D در سه غلظت صفر، یک و دو میلیگرم بر لیتر جهت القای پینه و جنین رویشی استفاده شد. نتایج نشان داد که در ریزنمونههای برگ، پینه تشکیل نشد و در ریزنمونههای ریشه نیز مقدار کمی پینه تشکیل شد. اما پینه جنینزا به طور مستقیم در 100 درصد ریزنمونههای دانهالی پس از گذشت دو هفته ظاهر شد. پینهها زرد و دارای بافت متراکم، گرهدار و کروی شکل بودند. بیشترین پینه جنینزا در B5 حاوی دو میلیگرم بر لیتر 2,4-D تشکیل شد که بعد از گذشت هشت هفته و واکشت در فاز ظهور جنین (رئالیزاسیون)، جنینهای رویشی ظاهر شدند. در محیطهای کشت بدون اکسین و همچنین در محیط کشت NL، جنین رویشی تشکیل نشد. بعد از واکشت جنینها در محیط B5 حاوی یک میلیگرم بر لیتر 2,4-D و دو میلیگرم کنیتین، رشد ریشهها بیشتر شد. بهعنوان نتیجهگیری کلی، پینه زایی و جنینزایی رویشی تره ایرانی در B5 مایع دارای دو میلیگرم بر لیتر 2,4-D مشاهده شد. همچنین بیشترین درصد پینه جنینزا در دانهالها به دست آمد.