ارزیابی نتایج سی دوره برنامه کشوری کنترل کیفی خارجی میکروب‌شناسی از 1392 تا 1402

نویسندگان

1 دانشیار گروه علوم آزمایشگاهی، دانشکده پیراپزشکی، دانشگاه علوم پزشکی جندی‌شاپور اهواز، اهواز، ایران.

2 استادیار گروه علوم آزمایشگاهی، دانشکده پیراپزشکی، دانشگاه علوم پزشکی جندی‌شاپور اهواز، اهواز، ایران.

doi
10.32592/jsmj.24.2.114
چکیده

زمینه و هدف: نتایج دقیق آزمایشگاهی در تعیین مسیر درمان بیماران نقش مهمی دارد و اجرای برنامه‌های کنترل کیفی برای ارتقای خدمات آزمایشگاهی ضروری است. روش بررسی: این مطالعه به بررسی نتایج سی دوره کنترل کیفی خارجی میکروب‌شناسی برگزارشده در کشور طی یک دهه (۱۳۹۲-۱۴۰۲) پرداخته است. داده‌ها از تارنمای انجمن علمی دکتری علوم آزمایشگاهی استخراج، و با نرم‌افزار اس‌پی‌اس‌اس تحلیل شدند.یافته‌ها: نتایج نشان داد که بیش از ۹۵٪ آزمایشگاه‌ها پاسخ خود را ارسال کردند و بیش از ۹۷٪ پاسخ‌ها معتبر بود. بالاترین و پایین‌ترین میزان تشخیص صحیح به‌ترتیب مربوط به Escherichia coli در دوره ۴۵ با 5/92٪ و Aeromonas hydrophila در دوره ۲۲ با 9/3٪ بود. میانگین تشخیص درست، نیمه‌درست و مجموع آن‌ها به‌ترتیب 3/42٪، 3/20٪ و 7/62٪ تعیین شد. از سی دوره بررسی‌شده، نُه دوره به باکتری‌های گرم مثبت و ۲۱ دوره به باکتری‌های گرم منفی اختصاص داشت. میانگین تشخیص باکتری‌های گرم مثبت (3/59 %) بیشتر از باکتری‌های گرم منفی (1/34%) بود، اما تفاوت معناداری مشاهده نشد. میانگین تشخیص درست باکتری اسید فست 2/57 % گزارش شد که می‌تواند به‌عنوان یک هشدار جدی تلقی شود.نتیجه‌گیری: نتایج این مطالعه، تصویر مطلوبی از تشخیص آزمایشگاهی در این حوزه نشان نمی‌دهد، که این موضوع باید در برنامه‌ریزی‌های کشوری مورد توجه قرار گیرد.