اثر زلزله های متوالی حوزه نزدیک بر قابهای خمشی ویژه بتنی مجهز به میراگر ویسکوز

نویسندگان

1 گروه مهندسی عمران، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.

2 گروه مهندسی عمران، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

3 گروه مهندسی عمران، واحد علوم تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران ، ایران

doi
10.48311/mcej.2025.99115.0
چکیده

در مناطق لرزه­خیز، علاوه بر زلزله اصلی معمولاً یکسری پیش­لرزه یا پس­لرزه با شدت­های متفاوت رخ می­دهد که با فاصله زمانی کوتاه و یا چند روز و چند ماه بعد از وقوع زلزله اصلی رخ می­دهند. باتوجه به تجربیات گذشته، پس­لرزه­ها اغلب به صورت ناگهانی بعد از زلزله اصلی و به دلیل تنش­های استاتیکی و دینامیکی در طی فرآیند زلزله رخ خواهند داد. برای مقابله با زلزله از میراگر ویسکوز استفاده شده است که با تشدید رفتار لرزه ای سازه ها در مقابل زلزله­ های متوالی می تواند تا حد مناسبی بهبود بخشد. در این تحقیق سه سازه با تعداد طبقات 7، 12 و 20 طبقه با سیستم قاب خمشی بتنی ویژه در نظر گرفته شده است و نتایج کلی کاهش برش پایه، تغییر مکان ماندگار بام و تغییر مکان نسبی طبقات (دریفت) در حالت استفاده از میراگر ویسکوز نشان داده شده است. این مقادیر در زلزله های متوالی مصنوعی ساخته شده نسبت به زلزله­ های منفرد بیشتر بوده و در حالت استفاده از میراگر کاهش بیشتری در مقادیر مربوطه ایجاد شده است. میزان کاهش برش پایه در زلزله‌های منفرد بطور میانگین 28% و در زلزله‌های متوالی 15% بوده که نشان از تاثیر استفاده از میراگر ویسکوز داشته و همچنین با توجه به اینکه زلزله‌های متوالی دارای شدت بیشتری بوده‌اند این درصد کاهش کمتر بوده است. همچنین طبق نتایج تغییر مکان ماندگار بام نیز میزان کاهش جابجایی ماندگار بام تحت زلزله‌های منفرد 19/33% و برای زلزله‌های متوالی 14% بوده است. طبق نتایج مشخص شد که ارتباط مستقیمی میان ارتفاع قاب و میزان اثر پدیده توالی لرزه‎ای بر روی افزایش جابجایی نسبی بین طبقات وجود ندارد. به‌عنوان نتیجه کلی و نهایی این تحقیق می توان گفت که پاسخ سازه در حالت پدیده توالی لرزه‌ای نسبت به لرزه منفرد بحرانی‎تر بوده و به همین دلیل باید اثرات زمین‌لرزه های متوالی در آیین نامه های طراحی لرزه ای دیده شود.