فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

هدف: همواره حقوق خبرنگاران چه در زمان صلح و چه در زمان درگیری مسلحانه مورد تضعییع قرار گرفته است. از این‌رو سؤال اصلی پژوهش حاضر آن است که خبرنگاران تحت چارچوب حقوق بین‌الملل بشردوستانه دارای چه حقوقی می‌باشند؟ هم‌چنین از آن‌جایی‌که امروزه با گسترش روزافزون فناوری‌ها، با جنگ‌ سایبری نیز روبرو هستیم؛ بررسی و مداقه حقوق آنان در پرتو جنگ‌ سایبری نیز لازم می‌نماید.روش پژوهش: در مقاله حاضر با روش تحلیلی– توصیفی و شیوه‌ی گردآوری اطلاعات به‌صورت کتابخانه‌ای، به بررسی اسناد، حقوق بین‌الملل عرفی و قطعنامه‌های مربوط پرداخته شده است.یافته‌ها: رسانه‌های جمعی و عوامل انسانی آن‌ها، از آزادی مطبوعات به‌عنوان یکی از شرایط بنیادین آزادی اطلاع‌رسانی در مفهوم آن برخوردارند. خبرنگاران و روزنامه‌نگاران از طریق اطلاع‌رسانی صحیح، روشن و دقیق از عملکرد مسئولین و مقامات، مردم را نسبت به اعمال وظایف و هم‌چنین خطاهای آن‌ها آگاهی می‌بخشند؛ بنابراین اگر آزادی مطبوعات سلب نشود، آن‌ها می‌توانند در پیشرفت و توسعه جامعه گام‌های مؤثری بر دارند. از سوی‌دیگر، در شرایط بحران، رسانه‌ها وسیله ارتباطی بسیار مهمی هستند که به مردم اطلاع می‌دهند که در کجا چه اتفاقی می‌افتد و به‌عنوان سازکار ارتباطی و واسطه، به نجات جان انسان‌ها کمک می‌کنند. بنابراین در زمان مخاصمات مسلحانه، حقوق خبرنگاران به‌عنوان عاملی کلیدی در انتقال اطلاعات و شفافیت مسائل جاری، اهمیت ویژه‌ای پیدا می‌کند و حفاظت از امنیت خبرنگاران از اهمیت بالایی برخوردار است.نتیجه­ گیری: نقض حقوق خبرنگاران، اوّل، به ­عنوان تخلف از تعهدات بین‌المللی که دولت‌ها با امضاء و تصویب آن­ها در توافق­نامه­ ها و معاهدات مختلف انجام داده‌اند؛ دوم، نقض قواعد حقوق بین­الملل بشردوستانه از منظر ماهیت عرفی آن؛ سوم، باعث تضعیف اعتبار و شکل‌گیری حقوق بشر در سطح بین‌المللی؛ و چهارم، امکان رسیدگی دیوان بین­ المللی کیفری یا سایر دیوان­ های ذی­صلاح به جرایم ناقضان حقوق خبرنگاران تلقی می­ گردد و لذا در این ­سیاق، با توجه آن­که نقض حقوق خبرنگاران نه­ تنها به­ عنوان یک موضوع اخلاقی، پیامدهای جدی حقوقی و بین‌المللی برای دولت‌ها نیز به همراه دارد، حمایت از حقوق خبرنگاران امری ضروری تلقی می­گردد.