تئاتر به مثابه ابزار ارتباطی در خدمت آموزش بهداشت و سلامت؛ بررسی دیدگاه صاحبنظران حوزه ارتباطات و تئاتر
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری مدیریت رسانه، دانشکده علوم ارتباطات، دانشگاه علامهطباطبائی، تهران. رایانامه: rayehe.ramezani@atu.ac.ir
2 استاد، گروه روزنامهنگاری، دانشکده علوم ارتباطات، دانشگاه علامهطباطبائی، تهران. رایانامه: keya@atu.ac.ir
doi
10.22034/lrsi.2025.461678.1186چکیده
هدف: تئاتر به مثابه یک «ابزار ارتباطی» به دلیل ماهیت آن، نقش موثری در انتقال معنا و مفاهیم دارد. بر این اساس، هدف اصلی پژوهش حاضر، شناخت وجوه نظری و عملی تئاتر آموزشی و امکانسنجی آن برای آموزش بهداشت و سلامت به مثابه یک رسانه است.روش پژوهش: برای نیل به این هدف، محققان از روش تحقیق کیفی با رویکرد تحلیل مضمون استفاده کردهاند. جهت رسیدن به پاسخ پرسشهای پژوهش با 12 نفر از متخصصان و صاحبنظران عرصۀ ارتباطات سلامت و تئاتر آموزشی مصاحبههای نیمهعمیق انجام شده است.یافتهها: یافتههای پژوهش نشان میدهد که با «اصلاح سیستم آموزشی و آموزش و پرورش»، در نظر گرفتن «تئاتر به مثابه رسانۀ آموزشی در توسعه» و «توانمندسازی و توسعۀ شناخت و آگاهی افراد جامعه» می توان آن را در راستای اهداف توسعهبخشی دولتها در نظر گرفت. همچنین تئاتر میتواند با «کمک و جراحی بحرانهای مختلف از طریق انتقال تجربه»، «ترغیب مخاطب به مشارکت در حل بحران»، «فرهنگسازی و پیشگیری از بحران» و «ابزار نقد در بحرانها» به کار گرفته شود.نتایج: در بحران کرونا نیز تئاتر می تواند با «آموزش پیامهای بهداشت و سلامت در ناخودآگاه مخاطبان»، «آموزش خودمراقبتی و پیشگیری از بیماریها در میان کودکان و نوجوانان» و «ابزار آموزشی برای رفتارهای ماندگار بهداشتی و سلامت» تسهیلکننده باشد. بر مبنای پژوهش اگر تئاتر را به مثابه یک رسانه در نظر بگیریم، «ارتباطات بهداشتی» مقولهای است که باید مدنظر مسئولان و دستاندرکاران حوزۀ بهداشت و سلامت قرار بگیرد. آﻣﻮزش ﺳﻼﻣﺖ ﺑﺎ ﺑﺎﻻ ﺑﺮدن ﺳﻄﺢ دانش و ﻣﻬﺎرتهای افراد ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ آﻧﻬﺎ ﻛﻤﻚ ﻛﻨﺪ ﺗﺎ در ﻣﻮرد ﺳﻼﻣﺖ ﺧﻮد، ﺧﺎﻧﻮاده و ﺟﺎﻣﻌﻪای ﻛﻪ در آن زندگی میکنند، قادر به تصمیمگیری شوند.
