بازنمایی جنگ اسرائیل و غزه در رسانهها (مطالعه خبرگزاری ایرنا، سایت بیبیسی فارسی، سایت العربیه فارسی و سایت دویچه وله فارسی)
نویسندگان
1 کارشناسی ارشد، گروه علوم ارتباطات، دانشکده علوم ارتباطات، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران
2 دکتری حقوق دانشکده حقوق و علوم سیاسی، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران.
doi
10.22034/lrsi.2024.441916.1169چکیده
۱۵ مهر ۱۴۰۲ (7 اکتبر 2023) حمله چند جانبه گروه حماس از نوار غزه به جنوب اسرائیل، این رویداد را به تیتر یک رسانه های سراسر دنیا تبدیل کرد. این اقدام که شروع درگیریهای مسلحانه بین اسرائیل و گروههای شبهنظامی فلسطینی به رهبری حماس بود در رسانه ها بازنمایی گسترده یافت و رسانه ها براساس سیاست های خبری خود رویکرد خاصی در انعکاس این رویداد در پیش گرفتند. هدف این پژوهش بررسی بازنمایی رسانهای جنگ اسرائیل و غزه در خبرگزاری ایرنا و سایت بیبیسی فارسی، سایت العربیه فارسی و سایت دویچه وله فارسی است. بدین منظور از روش تحلیل گفتمان انتقادی تئون ون دایک بهمنظور دستیابی به هدف پژوهش استفاده شده است. نتایج پژوهش نشان می دهد رسانههای مذکور گفتمانی متفاوت از جنگ اسرائیل و غزه ارائه کردهاند که بیانگر موقعیت ایدئولوژیکی هستند که رسانهها در آن مشغول به فعالیت هستند. در گفتمان خبرگزاری ایرنا بر این نکته تأکید شده است که بازگشت موضوع فلسطین به جایگاه اصلیاش در افکار عمومی جهانی هدف اصلی انجام عملیات طوفان الاقصی بوده است. درعینحال این مسئله پیامد عملکرد جامعه جهانی و بهویژه کشورهای جهان اسلام بوده است که به دنبال عادیسازی روابط با رژیم صهیونیستی بودهاند. در گفتمان بیبیسی فارسی اقدامات حماس عامل اصلی جنگ رخ داده تلقی شده و تصمیمات بعدی اسرائیل و جنگ به راه افتاده اقدامی تلافیجویانه بوده است. دویچه وله فارسی نیز دیدگاهی مشابه با بیبیسی فارسی دارد هرچند که در این زمینه تلاش میکند دین اسلام را عامل اصلی این اقدامات نشان دهد و آن را در تقابل با غرب نشان دهد. در گفتمان العربیه فارسی بر نقش ایران در این زمینه تأکید شده که رفتاری معاملهگرانه داشته و مانع از دخالت حزبالله لبنان در این جنگ شده است. همچنین، در روزهای آغازین این عملیات العربیه فارسی آن را به سطح اقدامی فردی تقلیل داده است که از این طریق به دنبال کاهش اختلال در روابط اسرائیل با کشورهای عربی است.