خوانش قرآنی زمینه‌های معنوی معاد در منظر یادمانی و روایتگر گورستان‌های متروک درون شهری

نویسندگان

1 گروه معماری، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران

2 گروه معماری، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران

doi
چکیده

اهداف: هدف کلی پژوهش حاضر، خوانش زمینه‌های معنوی معاد در احیای منظر یادمانی و روایتگر گورستان‌های متروک درون شهری براساس آموزه‌های قرآنی و روایات ائمه معصومین است. ابزار و روش‌ها: این پژوهش با استفاده از روش توصیفی- تحلیلی انجام شده و از شیوه‌های کتابخانه‌ای و میدانی به وسیله مشاهده و پرسش از جامعه آماری متخصصان دینی و حرفه‌ای رشته معماری منظر با استفاده از پرسشنامه ساختاریافته، به‌منظور جمع‌آوری اطلاعات استفاده کرده است. یافته‌ها: رابطه مکان، منظر و جایگاه مولفه‌های معنایی در خوانش و ادراک منظر با محوریت گورستان و به‌صورت خاص مساله معاد به‌عنوان اصلی‌ترین مولفه معنایی در منظر گورستان شناسایی شده است. مساله معاد مطابق با تفاسیر قرآن کریم و احادیث و نظر فلاسفه، عارفان تشریح شده و چگونگی استفاده از رمزگان‌های عینی و ذهنی معاد مطابق آیات قرآنی در منظر گورستان‌های متروک درون شهری بررسی شده است. نتیجه‌گیری: نتایج نشان داد که منظرسازی عینی و ذهنی از معاد در آیات قرآن کریم هر کدام به نحوی حاوی مفاهیم و رمزگان‌های مختلفی هستند که تاثیرات گوناگونی بر مخاطبان می‌گذارند و بنابراین استفاده صحیح از آنها در احیای مناظر گورستان‌های متروک درون شهری می‌تواند سبب ادراک هر چه بهتر و بیشتر روایتگری و یادآوری این مناظر از معاد در ذهن مخاطبین باشد و در پی آن، سبب ارتباط بیشتر مخاطبان با منظر این مکان‌ها شود.