تحلیل و ارزیابی اثرات بیماری کووید- 19 بر گردشگری روستایی و نوع سازگاری با آن (مورد مطالعه: روستای شیوند، شهرستان دزپارت)
نویسندگان
1 دانشیار گروه جغرافیا، واحد شیراز، دانشگاه آزاد اسلامی، شیراز، ایران
2 استادیار، گروه جغرافیای طبیعی، دانشکده علوم جغرافیایی و برنامهریزی، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران
doi
10.22034/jget.2023.393579.1489چکیده
مقدمه: همهگیری جهانی کووید-۱۹ با بستن مرزها، بر بخش گردشگری تأثیر گذاشته و تقاضای گردشگران را کاهش داده است. کشورهای در حال توسعه مانند ایران که بخش گردشگری آنها در حال گسترش است، با پیامدهای اقتصادی قابل توجهای روبرو شدهاند. در ایران، گردشگری روستایی به واسطه منابع متنوع، دارای جایگاه خاصی است. در این زمینه با شیوع کرونا، گردشگری روستایی نیز از نظر ساختاری و کارکردی علاوه بر تغییرات، اثرات مختلفی را نیز پذیرفته است.هدف: در این تحقیق هدف آن است که اثرات کووید ۱۹ بر گردشگری روستایی و همچنین نوع اقدامات جهت سازگاری با این اثرات شناخته شود.روش شناسی: روش تحقیق، توصیفی-تحلیلی و مبتنی بر دادههای پیمایشی است. جامعه آماری تحقیق را ساکنان روستای شیوند بالغ بر ۵۰۸ نفر تشکیل دادهاند. با توجه به جدول مورگان، تعداد ۲۱۷ نفر پرسشگری شدند. روایی پرسشنامه از طریق نخبگان تأیید و پایایی نیز با ضریب کرونباخ برابر با ۸۲/۰ تأیید شد.قلمرو جغرافیایی: در این تحقیق روستای شیوند به عنوان یکی از مهمترین روستاهای گردشگری شهرستان دزپارت در استان خوزستان مطالعه شده است.یافتهها و بحث: نتایج نشان داد که ساکنان روستا نسبت به پاندمی کووید ۱۹، درک درستی داشتهاند. میانگین ۲۳/۳ و همچنین مقدار مشاهده شده آزمون بیشتر از ۳ یعنی ۷۳ درصد نیز این موضوع را تأیید مینماید. این درک درست از کرونا و اثرات آن سبب میشود که ساکنان نسبت به اثرات واکنش مناسبی نشان دهند. همچنین بررسی نتیجه اثرات کووید ۱۹ در گردشگری روستایی در سطح کمتر از ۰۵/۰ تأیید نمود که شیوع پاندمی از لحاظ درآمد، اشتغال، تعداد بازدیدکننده، فروش صنایع دستی و رونق اقامتگاهها، یک روند کاهشی و تأثیرات منفی داشته است. بررسی وضعیت تابآوری گردشگری روستایی در مقابله شیوع کرونا بیانگر آن است که ساکنان ۳ اقدام اصلی شامل اتخاذ رویکرد مبتنی بر تلاش و مقابله، اتخاذ روشهای جدید عرضه محصولات و همچنین روی آوردن به مشاغل جایگزین را جهت کاهش اثرات و سازگاری با پاندمی را مورد تأکید داشتهاند.نتیجه گیری: نتیجهگیری نشان میدهد که کرونا اثرات منفی بر گردشگری روستایی داشته و این اثرات از جنبه اقتصادی بسیار قابل توجه بوده است. در این زمینه روستاییان اقدامات مناسبی جهت سازگاری با شرایط بحرانی کرونا انجام دادهاند که تا حدودی روند تأثیرات را مدیریت و کنترل نموده است.