بررسی خواص ضد باکتریایی نانو فیلم‌های کامپوزیتی پلی وینیل الکل/کایتوزان حاوی عصاره پوست انار معمولی و رنگبری شده و نانوذره اکسید روی

نویسندگان

1 استادیار، گروه نانوبیوتکنولوژی، دانشکده علوم زیستی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران.

2 دانشیار، گروه نانوبیوتکنولوژی، دانشکده علوم زیستی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران

3 دانش‌آموخته کارشناسی ارشد، گروه نانوبیوتکنولوژی، دانشکده علوم زیستی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران.

doi
10.22069/fppj.2025.23423.1871
چکیده

مقدمه: ایمنی مواد غذایی در برابر عوامل فاسدکننده داخلی و خارجی، راهکاری مؤثر برای حفظ منابع غذایی به شمار می‌آید. در همین راستا، تلاش‌های جهانی در جهت توسعه بسته‌بندی‌های ایمن و کارآمد، به‌ویژه با استفاده از پلیمرهای زیستی به‌عنوان جایگزین‌های بسته‌بندی پلاستیکی، افزایش یافته است. با این حال، پلیمرهای زیست‌تخریب‌پذیر با محدودیت‌هایی در زمینه خواص مکانیکی، فیزیکی و عملکردی مواجه‌اند که نیازمند بهبود و اصلاح هستند.مواد و روش‌ها: برای رفع چالش‌های موجود، در این پژوهش فیلم نانوکامپوزیت زیست‌تخریب‌پذیری با ترکیب پلی‌وینیل الکل، کیتوزان، نانوذرات اکسید روی (ZnO) و عصاره پوست انار (PPE) ساخته شد. ابتدا ۵ نمونه فیلم به‌صورت آزمون و خطا برای شناسایی شرایط بهینه سنتز شدند و سپس ۸ نمونه دیگر بر اساس طراحی آزمایش تهیه گردید.یافته‌ها: بررسی‌ها نشان داد که نمونه شماره ۴ بیشترین قطر هاله عدم رشد باکتری را دارا بود. بر این اساس، غلظت‌های بهینه ترکیبات تعیین و فیلم نهایی سنتز شد. نتایج آزمایش‌ها حاکی از آن بود که فیلم نهایی، علاوه بر داشتن خاصیت ضدباکتریایی و ضدقارچی مطلوب، عملکرد مکانیکی و فیزیکی برتری نسبت به نمونه‌های مرجع ارائه می‌دهد.نتیجه‌گیری: فیلم نانوکامپوزیت بهینه‌شده می‌تواند به‌عنوان گزینه‌ای مناسب در بسته‌بندی زیست‌تخریب‌پذیر مواد غذایی مطرح شود و با افزایش ماندگاری، به حفظ کیفیت محصولات غذایی کمک کند.مقدمه: ایمنی مواد غذایی در برابر عوامل فاسدکننده داخلی و خارجی، راهکاری مؤثر برای حفظ منابع غذایی به شمار می‌آید. در همین راستا، تلاش‌های جهانی در جهت توسعه بسته‌بندی‌های ایمن و کارآمد، به‌ویژه با استفاده از پلیمرهای زیستی به‌عنوان جایگزین‌های بسته‌بندی پلاستیکی، افزایش یافته است. با این حال، پلیمرهای زیست‌تخریب‌پذیر با محدودیت‌هایی در زمینه خواص مکانیکی، فیزیکی و عملکردی مواجه‌اند که نیازمند بهبود و اصلاح هستند.مواد و روش‌ها: برای رفع چالش‌های موجود، در این پژوهش فیلم نانوکامپوزیت زیست‌تخریب‌پذیری با ترکیب پلی‌وینیل الکل، کیتوزان، نانوذرات اکسید روی (ZnO) و عصاره پوست انار (PPE) ساخته شد. ابتدا ۵ نمونه فیلم به‌صورت آزمون و خطا برای شناسایی شرایط بهینه سنتز شدند و سپس ۸ نمونه دیگر بر اساس طراحی آزمایش تهیه گردید.یافته‌ها: بررسی‌ها نشان داد که نمونه شماره ۴ بیشترین قطر هاله عدم رشد باکتری را دارا بود. بر این اساس، غلظت‌های بهینه ترکیبات تعیین و فیلم نهایی سنتز شد. نتایج آزمایش‌ها حاکی از آن بود که فیلم نهایی، علاوه بر داشتن خاصیت ضدباکتریایی و ضدقارچی مطلوب، عملکرد مکانیکی و فیزیکی برتری نسبت به نمونه‌های مرجع ارائه می‌دهد.نتیجه‌گیری: فیلم نانوکامپوزیت بهینه‌شده می‌تواند به‌عنوان گزینه‌ای مناسب در بسته‌بندی زیست‌تخریب‌پذیر مواد غذایی مطرح شود و با افزایش ماندگاری، به حفظ کیفیت محصولات غذایی کمک کند.